mas18218

پرسه های من در اینترنت

mas18218 — Sun, 30 Dec 2007 02:01:18 GMT

نوشته هایی که مایل هستم دیگر دوستان نیز بخوانند.

سرزمین جاوید نوشته استاد مصطفی بادکوبه ای --- http://blog.360.yahoo.com/blog-Jpjs6b8ieqit4s.wAmOPxsk-?cq=1&p=25

Chichest ,چی چست --- http://www.flickr.com/photos/maraviya

خواندن این نوشته تنها 3 دقیقه زمان شما را می گیرد --- http://baghbanbashi.blogspot.com/2008/11/3.html

عکس های نادیده از انقلاب --- http://nskh.wordpress.com/2008/10/27/revolution-pic/#comment-117

دانشمندان ایرانی ... اما نه در ایران! --- http://science.webphoto.ir/
مرجانۀ بختیاری رمان‌نویس سوئدی-ایرانی --- http://www.sr.se/cgi-bin/International/programsidor/artikel.asp?ProgramID=2493&Artikel=2448428
پروازتان ... بماند به یادگار --- http://parvazidigar.persianblog.ir/post/251/
چرا من آزادی گرا هستم؟ --- http://www.cheragheazadi.org/content/view/487/1/
راه نجات قنات سه هزارساله يزد --- http://www.chn.ir/news/?section=2&id=48191
پارسی در فرارودان نخواهد مرد! ولی .... --- http://www.kohansara.blogfa.com/post-31.aspx
آیا سند هویت ملی ایرانیان این است?!! --- http://www.alaf-e-harzeh.blogfa.com/post-397.aspx
آاینترنت کم سرعت برای مردم کافی است!! -- ttp://www.mardomak.net/news/low_internet_speedحکایت غم انگیز خیابانهای تهران و سئول در این دو شهر! --- http://khiyalat.blogfa.com/post-43.aspx
مشکل های جنسی دلیل نیمی از طلاق جوانان در ایران! --- http://mardomak.org/news/moshkelate_jensi_va_talagh/

کمپاني هاي بزرگ چگونه نامگذاري شدند --- http://fararu.com/vdci.ra3ct1aqubc2t.html
فردوسی و حمله عربها به ایران ---- http://joshghoon.blogfa.com/post-6.aspx

هزار افسوس که ادیبان پارسی زبان گویا هنوز در خوابند! --- http://www.kohansara.blogfa.com/
سایتی در مورد اخبار تالش، آذربایجان و جهان(به زبان روسی) ... http://tolishpress.org

سورنا - سردار بزرگ ایرانی .... http://243.blogfa.com/post-5.aspx
مرگ لنین ... http://www.jamejamonline.ir/shownews2.asp?n=234225&t=his
بيل گيتس ايرانى چگونه پولدار شد ... http://asriran.com/view.php?id=33757

درسهای زندگی

mas18218 — Wed, 05 Dec 2007 23:51:18 GMT

نمایشنامه روسی "دیوانگی. سال ۱۷۹۳" به کارگردانی برزو عبدالرزاق، از هنرمندان بنام تاجیک، با این جمله به پایان می رسد، که "حتا اگر تعدادتان اندک است، بگویید که بسیاریم، و آن وقت حرف آخر با شما خواهد بود."

ای کاش ! عشق نسیب کسی شود که که لایق آن باشد نه تشنه آن : زیرا هر تشنه ای روزی سیراب میشود!

مناجات دکتر علی شریعتی

ای خداوند!

به علمای ما مسؤولیت , و به عوام ما علم , و به دینداران ما دین , و به مؤمنان ما روشنایی , و به روشنفكران ما ایمان , و به متعصبین ما فهم , و به فهمیدگان ما تعصب , و به زنان ما شعور , و به مردان ما شرف , و به پیران ما آگاهی , و به جوانان ما اصالت , و به اساتید ما عقیده , و به دانشجویان ما نیز عقیده , و به خفتگان ما بیداری , و به بیداران ما اراده , و به نشستگان ما قیام , و به خاموشان ما فریاد , و به نویسندگان ما تعهد , , و به هنرمندان ما درد , و به شاعران ما شعور , و به محققان ما هدف , و به مبلغان ما حقیقت , و به حسودان ما شفا , و به خودبینان ما انصاف , و به فحاشان ما ادب , و به فرقه‌های ما وحدت , و به مردم ما خودآگاهی , و به همه‌ی ملت ما، همت تصمیم و استعداد فداكاری و شایستگی نجات و عزت ببخش!

زنده را تا زنده است بايد به فريادش رسيد ، ورنه بر سنگ مزارش آب پاشيدن چه سود ؟ زنده را تا زنده است قدرش بدان ، ورنه بر روي مزارش کوزه گل چيدن چه سود !

تقسيم‌بندي انسان‌ها از ديدگاه دكتر علی شريعتی

1-آنهايي كه وقتي هستند، هستند وقتي كه نيستند هم نيستند. حضور عمده آدم‌ها مبتني بر فيزيك است. تنها با لمس ابعاد جسماني آنهاست كه قابل فهم مي‌شوند بنابراين اينان تنها هويت جسمي دارند.

2-آناني كه وقتي هستند، نيستند وقتي كه نيستند هم نيستند (مردگاني متحرك در جهان، خود فروختگاني كه هويتشان را به ازاي چيزي فاني واگذاشته‌اند. بي‌شخصيت‌اند و بي‌اعتبار، هرگز به چشم نمي‌آيند، مرده و زنده‌شان يكي است).

3-آنهايي كه وقتي هستند، هستند وقتي كه نيستند هم هستند (آدم‌هاي معتبر و باشخصيت، كساني كه در بودنشان سرشار از حضورند و در نبودشان هم تاثير خود را مي‌گذارند كساني كه همواره در خاطر ما مي‌مانند، دوستشان داريم و برايشان ارزش قائليم).

4-آنهايي كه وقتي هستند، نيستند وقتي كه نيستند، هستند (شگفت‌انگيز‌ترين آدم‌ها. در زمان بودنشان چنان قدرتمند و باشكوهند كه ما نمي‌توانيم حضورشان را دريابيم اما وقتي كه از پيش ما مي‌روند نرم‌نرم و آهسته آهسته درك مي‌كنيم . باز مي‌شناسيم، مي‌فهميم كه آنان چه بودند. چه مي‌گفتند و چه مي‌خواستند. ما هميشه عاشق اين آدم‌ها هستيم. هزار حرف داريم برايشان اما وقتي در برابرشان قرار مي‌گيريم، گويي قفل بر زبانمان مي‌زنند. اختيار از ما سلب مي‌شود. سكوت مي‌كنيم و غرق در حضور آنان مست مي‌شويم و درست در زماني كه مي‌روند يادمان مي‌آيد كه چه حرف‌ها داشتيم و نگفتيم. شايد تعداد اينها در زندگي هر كدام از ما به تعداد انگشتان دست هم نرسد.»

**********

With money you can buy a house, but not a home. With money you can buy a clock, but not time. With money you can buy a bed, but not sleep. With money you can buy a book, but not knowledge. With money you can buy a position, but not respect. With money you can buy blood, but not life.

**********

چقدر بدبختند مردماني که نه جرأت دوست داشتن دارند ، نه اراده‌ي دوست نداشتن ، نه لياقت دوست داشته شدن و نه متانت دوست داشته نشدن، با اين حال مدام شعر عاشقانه مي‌خوانند!

داریوش بزرگ: خداوند این کشور (ایرانزمین) را از گزند دشمن ـ دروغ و خشکسالی به دور نگهدارد.

دکتر علي شريعتي:در عجبم از مردمي که خود زير شلاق ظلم و ستم زندگي مي کنند، و بر حسيني مي گريند که آزادانه زيست.

همو که با اهریمن به نبرد بر می خیزد باید بر حذر باشد که در این فرایند خود به اهریمنی مبدل نگردد .(نيچه)

از چارلي چاپلين مي پرسند : خوشبختي چيه ؟ ميگه خوشبختي فاصله اين بدبختي تا بدبختي بعديه!

انسان در زندگی سه راه دارد: راه یکم از انديشه مي‌گذرد،اين والاترين راه است. راه دوم از تقليد مي‌گذرد، اين آسان‌ترين راه است. و راه سوم از تجربه مي‌گذرد، اين تلخ‌ترين راه است

عشق آن نیست که یک دل به صد یار دهید عشق آن است که صد دل به یک یار دهید!

در نگاه كساني كه پرواز را نمي فهمند هر چقدر اوج بگيري كوچكتر خواهي شد!

عشق يعني حسرتي دريك نگاه ، عشق يعني غربتي بي انتها ، عشق يعني فرصت اما كوتاه ، عشق يعني مرگ اما بي صدا !!

مراقب افکارت باش که گفتارت می شود مراقب گفتارت باش که رفتارت می شود مراقب رفتارت باش که عادت می شود مراقب عادتت باش که شخصیتت میشود مراقب شخصیتت باش که سرنوشتت می شود امام علی(ع).

دکتر علی شریعتی: تشیع علوی یاری (امام) حسین است و تشیع صفوی گریه بر حسین!

دکتر علی شریعتی: اگر در صحنه حق و باطل نیستی اگر شاهد عصر خودت و شهید حق بر باطل نیستی، هر جا که میخواهی باش! چه به شراب نشسته چه به نماز ایستاده هر دو یکی است.

حکايتي از يک قهرمان جهاني تنيس --- آرتور اشي قهرمان افسانه اي تنيس ويمبلدون به خاطر خونِ آلوده اي که در جريان يک عمل جراحي در سال 1983 دريافت کرد، به بيماري ايدز مبتلا شد و در بستر مرگ افتاد.

او از سراسر دنيا نامه هايي از طرفدارانش دريافت کرد
يکي از طرفدارانش نوشته بود:
چرا خدا تو را براي چنين بيماري انتخاب كرد؟
او در جواب گفت:
در دنيا 50 ميليون کودک بازي تنيس را آغاز مي کنند.
5 ميليون نفر ياد مي گيرند که چگونه تنيس بازي کنند.
500 هزار نفر تنيس را در سطح حرفه اي ياد مي گيرند.
50 هزار نفر پا به مسابقات مي گذارند.
5 هزار نفر سرشناس مي شوند.
50 نفر به مسابقات ويمبلدون راه پيدا مي کنند.
4 نفر به نيمه نهايي مي رسند و دو نفر به فينال .
و آن هنگام که جام قهرماني را روي دستانم گرفته بودم، هرگز نگفتم خدايا چرا من؟
و امرز هم که از اين بيماري رنج مي کشم، نيز نمي گويم, خدایا چرا من ؟

یادمان باشد اگر خاطرمان خالی ماند*** طلب عشق زهر بی سروپایی نکنیم...!

بهترين مردم كساني هستيد كه اگر از آنها تعريف كرديد خجل شوند و اگر بد گفتيد سكوت كنند (جبران خليل جبران)
(سعدی شیرازی) --- هرگز حسد نبرديم ، بر منصبي و مالي – الا بر آن كه دارد ، با دلبري وصالی

احمد شاه مسعود : تا زمانی که به اندازه ی کلاهم برای من در افغانستان جا باشد،اینجا را ترک نمی کنم ... خدایش رحمت کناد
گاندي ميگويد: هفت چيز انسان را از پاي در مي آورد و هلاك ميسازد:1-سياست بدون شرف 2- لذت بدون وجدان 3- پول بدون كار 4-شناخت بدون ارزشها 5- تجارت بدون اخلاق 6- دانش بدون انسانيت 7- عبادت بدون فداكاري

نادر شاه افشار : برای اراضی کشورم هیچ گاه گفتگو نمی کنم بلکه آن را با قدرت فرزندان کشورم به دست می آورم .
فردوسی : کسی که خرد ندارد همواره از کرده های خویش پشیمان و در رنج است.
دکتر علی شریعتی : خدايا! رحمتی کن ، تاايمان ، نام و نان برايم نياورد ، قوتم بخش ، تا نانم را، و حتی نامم را ، در خطر ايمانم افکنم ، تا از آنانی نباشم که ، پول دين را می گيرند ، و برای دنيا کار می کنند ، بلکه از آنانی باشم که ، پول دنيا را می گيرند ، و برای دين کار می کنند ...
آلبرت اینشتین: من هرگز به آینده فکر نمی کنم، چرا که خودش به زودی خواهد آمد.
ق.ظ: براي انسانهاي بزرگ بن بست وجود ندارد. چون بر اين باورند که: يا راهي خواهم يافت يا راهي خواهم ساخت.
در طول تاریخ ایران! هیچ کشوری نتوانسته است از ایرانیان در جنگ علیه خود ایران استفاده کند
اما ایرانیان هماره از اسیران جنگی برای مبارزه برای کشور خودشان استفاده میکردند
ما کی بودیم؟ چی شدیم؟ --- http://forum.hammihan.com/showthread.php?p=706774
جان ‌لنون، خواننده معروف: زندگى آن چيزى است که براى تو اتفاق مي‌افتد، در حالى که تو سرگرم برنامه‌ريزي‌هاى ديگرى هستى.

نوشته هایی به روسی

mas18218 — Wed, 10 Oct 2007 23:09:18 GMT

!!Кто знает, сто женщин, не знает ни одной; кто хорошо знает одну, знает сто

!!Хочу не знаю кого , а кого знаю не хочу...

*******

Дарить себя - не значит продавать , И рядом спать - не значит переспать,
Не повторить - не значит не понять , Не говорить - не значит не узнать.
Не значит не увидеть - не смотреть , И не кричать - не значит не гореть,
И промолчать, и не найти ответ , Две вещи разные, в них родственного нет.
Стоять совсем не значит не лететь , И замолчать - не значит умереть,
И замереть, когда увидиш смерть , Не значит унижение стерпеть.
Бежать во мрак - не значит уходить , И отпустить - не значит упустить,
Не отомстить - не значит все простить . И порознь быть - не значит не любить"

*******

Другие ищут дачу, дом,
Ведь не прожить жизнь голышом!
Вот кто-то примет за любовь,
Разврат и похоть вновь и вновь,
Томленье и движенье тел,
Как "основной инстинкт" велел!
Кто ищет ласку и тепло,
Уют, парное молоко,
Заботу, по хозяйству труд,
Когда не предают, не врут.
Но идеала не найти,
На компромисс надо идти,
Искать ведь можно целый век,
А нужен просто ЧЕЛОВЕК

Кого я хочу найти:
Скажи, что важно для любви?
Кто скажет возраст, кто мозги,
А может быть здесь важен рост,
И к сердцу он проложит мост?
Быть может очень важен вес,
Мускулатура, глаз разрез,
А кто-то ищет душ родство,
Чтоб понимание пришло.
Кто ценит бюст, кто цвет волос,
Чтоб был прямой орлиный нос,
А кто-то бедер ширину,
И моды ради - ног длину!
Одни твердят, что важен секс
Без сахара не сладок кекс

Я ответа боюсь- Знаешь?
Ты ответь мне, но только глазами.
Ты ответь мне глазами - Любишь?
Если да, то тебе обещаю,
Что ты самым счастливым будешь.
Если нет, то тебя умоляю
Не кори своим взглядом, не надо,
Не тяни за собою в омут,
Но меня ты чуть-чуть помни...
Я любить тебя буду - Можно?
Даже если нельзя... Буду!
И всегда я приду на помощь,
Если будет тебе трудно

Я в глазах твоих утону - Можно?
Ведь в глазах твоих утонуть - счастье!
Подойду и скажу - Здравствуй!
Я люблю тебя очень - Сложно?
Нет не сложно это, а трудно.
Очень трудно любить- Веришь?
Подойду я к обрыву крутому
Падать буду - Поймать успеешь?
Ну, а если уеду - Напишешь?
Только мне без тебя трудно!
Я хочу быть с тобою - Слышишь?
Ни минуту, ни месяц, а долго
Очень долго, всю жизнь- Понимаешь?
Значит вместе всегда - Хочешь?

Ад и рай - в небесах, - утверждают ханжи
Ты в себя загляни и убедись во лжи
Ад и рай - не круги во дворце мирозданья
Ад и рай - это две половинки души

Омар Хайям Нейшапури

Блаженство Тела состоит в здоровье , блаженство ума в знании
ارزش تن در تندرستی و ارزش(کمال) عقل در دانش است.
*****

Есть такая поговорка «Ищи невесту не в хороводе, а на огороде».
Или еще

"Женись - попадется хорошая жена станешь счастливым человеком, попадется плохая - философом" .... или космонавтом.

Я понял почему люди становятся космонавтами - просто некуда деться от жены с тещей кроме как в космос

Как говорили древние - "Если хочешь жениться - бери сироту"

********

به مناسبت 8 مارس روز جهانی زن --- 8 Марта
С первой капелью , С последней метелью,
С праздником юной весны
Вас Поздравляем
Сердечно желаем
Счастья , Здаровья
Удачи красоты!

COMPUTER

mas18218 — Mon, 02 Jul 2007 20:13:18 GMT

چگونه با Windows Media Player عکس بگريم

در هنگام نگاه کردن به يک فيلم موقعی که از يک صحنه خشتون مياد ميتونيد سريع از اون عکس بگيريد برای اين کار هر جا که دوست داشتيد از يک فيلم با ترکيب دو کليد ctrl +I را بزنيد سريع پنجره ذخيره عکس باز ميشود...

پاک کردن پسورد BIOS کامپیوتر

یکی از بزرگترین مشکلاتی که کاربران با آن روبرو هستند مشکل فراموش کردن پسورد BIOS کامپیوتر است. چرا که با این کار دیگر امکان ورود به کامپیوتر را نخواهند داشت. معمولأ برای رفع این مشکل درآوردن باتری ساعت از روی مادربورد پیشنهاد میشود. اما این کار همیشه و هرجا قابل انجام نیست. چرا که ممکن است سیستم شخصی شما نباشد یا حتی دستگاه یک لپتاپ باشد. اما با استفاده از این ترفند شما به سادگی و تنها با تایپ یک دستور ساده پسورد ذخیره شده روی BIOS را کلأ محو میکنید! یقینأ چنین راهی را در هیچ جای دیگر نخواهید یافت! لازم به ذکر است این ترفند بر روی تمامی BIOS ها قابل انجام است و تفاوتی در نوع آن نمیکند. برای این کار:
شما ابتدا نیاز به یک سی دی Bootable دارید. این نوع سی دی در هر مکانی یافت میشود. سی دی نصب ویندوز شما هم احتمال بسیار زیاد Bootable است.
همچنین میتوانید خودتان یک فلاپی بوتیبل بسازید. آموزش این کار قبلأ در ترفندستان مطرح شده است.
مهم این است که شما به نوعی وارد خط فرمان شوید.
همچنین اگر DOS دارید میتوانید از آن استفاده کنید.
پس از ورود به خط فرمان با استفاده از هر یک از طرق بالا کافی است دستورات زیر را با دقت وارد نمایید:

DEBUG

O 70 71-

O 71 72-

O 72 73-

Q-

دقت کنید بعد از وارد کردن هر خط دکمه Enter را بزنید ، سپس خط بعدی را وارد کرده و مجدد Enter بزنید تا به خط پایان برسید.
اکنون پس از وارد کردن آخرین خط کار تمام است و شما میتوانید مطمئن باشید پسورد BIOS شما پاک شده است.
حال سیستم را Reset کنید و مشاهده کنید که دیگر پس از ورود به سیستم از شما پسوردی خواسته نمیشود. (( برگرفته از: http://tick.mihanblog.com/ ))

کاهش حجم تصاوير در فتوشاپ

کاهش حجم تصاوير در فتوشاپ احتمالا براي شما هم پيش آمده كه بخواهيد عكسي را كه اسكن كرده ايد يا با دوربين هاي ديجيتال گرفته ايد، روي فلاپي ديسك كپي كنيد يا از طريق اي ميل براي آشنايان ارسال كنيد. در اين مواقع يكي از مشكلاتي كه اغلب به آن بر ميخوريم، حجم بالاي عكسها است. در اين درس ميخواهيم روش كم كردن حجم عكسها را بررسي كنيم. به صورتي كه حجم آنها به حد اقل برسد و از كيفيت آنها نيز حتي الامكان كاسته نشود. براي مثال ما عكسي با فرمت Tif داريم كه با دقت 300 نقطه در اينچ اسكن شده است. اولين نكته اي كه در حجم تصاوير اهميت زيادي دارد ، فرمت آنهاست، براي مثال فرمت ها Tiff و Psd حجم بسيار بالائي دارند ولي فرمت هائي مثل Gif و Jpg كمترين حجم را دارند.پس مهم ترين كار تغير فرمت تصاوير است. نكته دوم، دقت تصوير مي باشد.براي اين كه كيفيت عكس هنگام چاپ مناسب باشد، دقت آن حد اقل بايد برابر 300 نقطه در اينچ باشد، ولي براي مشاهده تصوير روي مانيتور دقت 72 نقطه در اينچ كافي است . تصوير را در فتوشاپ باز مي كنيم. اولين كار اين است كه دقت تصوير را پائين بياوريد. براي اين كار از منوي Image گزينه Image size را انتخاب كنيد. در اين كادر در بخش Resolution در پائين كادر عدد 300 را تبديل به 72 كنيد و Ok را كليك كنيد. با اين كار دقت تصوير به 72 نقطه در اينچ كاهش مي يابد. قدم بعدي اين است كه ابعاد عكس را كاهش دهيد. اين كار به ميزان زيادي از حجم آن كم مي كند. باز هم از منوي Image گزينه Image size را انتخاب كنيد. اين بار در بخش Document size طول و عرص عكس را كم كنيد. براي مثال، چنين عكسي با ابعاد ۶ در ۸ مناسب به نظر مي رسد. سپس ok را كليك كنيد. قدم آخر تغير فرمت عكس است از منوي File گزينه Save for web را انتخاب كنيد. در بخش Settings فرمت Jpg را انتخاب كنيد و در زير آن ، كيفيت را روي Medium تنظيم كنيد. ميتوانيد كيفيت عكس را در كادر سمت چپ ببينيد. در بخش پائين نيز حجم عكس با كيفيت كنوني نشان داده مي شود. دكمه Save را كليك كنيد، مكان ذخيره سازي و نام عكس را مشخص كرده و باز هم Save را كليك كنيد. ميبينيد كه حجم عكس نهائي، اختلاف زيادي با عكس اصلي دارد. عكس اوليه با فرمت Tiff حدود 10 مگابايت و عكس نهائي حدود 5 كيلوبايت حجم دارد. يعني يك دو هزارم.

برگرفته از: http://www.mydomain.coo.ir

کاهش حجم تصاوير در فتوشاپ

INTERNET

mas18218 — Sat, 30 Jun 2007 20:14:18 GMT

ثبت Domain چيست؟

همانطور که در عرف معمول هر شرکت يا هر شخص داراي مشخصاتي يکتا نظير : اسم، آدرس و يا آرم مي باشد، هر فرد حقيقي يا حقوقي جهت حضور در اينترنت مي بايست يک نام و آدرس مجزا براي خود داشته باشد. اين آدرس مجزا و انحصاري اصطلاحاً با نام Domain شناخته می گردد.

چرا بايد Domain ثبت کرد؟

براي اينکه شما داراي يک نام شخصي در اينترنت باشيد و بتوانيد سايت خود را در ميان ميلياردها سايت ديگر قرار دهيد بايد آن را ثبت کنيد. از اين طريق ميتوانيد سايت طراحي شده را بر روي اين Domain قرار دهيد. از طريق يک سايت مشتري مي تواند به سايت شما رجوع کند و از سرويسهاي شما با خبر شود ويا سفارش دهد.

فرق پسوندهاي مختلف با يکديگر چيست ؟

هر پسوند نشاندهنده زمينه کاري و محدوده فعاليت سايت يا صاحب آن Domain مي باشد . در ذيل جهت آشنايي با هر يک از پسوندها به شرح آنها مي پردازيم :
COM. ( به معني Commercial ) اين پسوند جزء متداولترين پسوندها مي باشد و نشاندهنده اين است که سايت ، مربوط به يک شرکت تجاري بين المللي است. امروزه اين پسوند به قدری متداول مي باشد که اکثر مردم تصورشان اين است که تنها اين پسوند وجود دارد و مي بايست از طريق اين پسوند Domain خود را ثبت کنند.
NET. ( به معني Network ) و نشاندهنده شرکتهايي مي باشد که در زمينه خدمات دهي سرويسهای اينترنت يا ISP فعاليت مي کنند.
ORG. (به معني Organization ) و نشاندهنده سازمانهاي غير دولتي مي باشد.

برگرفته شده از سایت: http://www.parskeyan.com

خاطره هایی از اکراین

mas18218 — Thu, 14 Jun 2007 22:56:18 GMT

راستی که سال موش همانند خود موش ناخوشایند است!

داستان از اینجا آغاز می شود که روزهای پایانی سال 2007 میلادی همانند همه پایان ترمها روزهای سخت و سرنوشت سازی برای دانشجویان در اکراین است چرا که باید تمامی کارهای آزمایشگاهی تحویل استاد ها گردد و نیز آمتحانات بدون نمره(آزمونهای شفاهی) داده شود!
شبی از شبهای پایانی ماه دسامبر من در حال درس خواندن و جمع وجور کردن کارهای آزمایشگاهی ام بودم که از روی عادت و شاید هم استرس روزهای امتحان گوشه کوچکی از ریشه ناخن خودم را کندم و این کار آغاز داستانی شد پر ماجرا!!
فردا صبح که از خواب برخواستم دردی را در انگشت پایم احساس کردم ولی اهمیتی ندادم! پس از چند روز این درد بیشتر شد و تبدیل به زخم و ورم و چرکین شدن انگشت گردید. پس از گذشت چند روز به توصیه دوستان کمی باند و پنبه و محلول ضد عفونی کننده خریدم و خودم به درمان پرداختم! حتی یکی از دوستان هم گروهی ام که اهل سوریه (دمشق) بود و مشابه چنین مشکلی برایش بوجود آمده بود به من گفت که باید یک عمل کوچک روی پایم انجام شود که من خیلی جدی نگرفتم! به هر حال سال 2007 هم به پایان رسید و من تمامی امتحانات بدون نمره را دادم ولی درد انگشت پایم بهتر نشد!
سال 2008 آغاز شد! ولی برای من خیلی آرام و بیصدا و تا حدودی غمگین !! امسال نه سال نو با بچه ها دور هم جمع شدیم و نه به مرکز شهر رفتم تا آتش بازی تحویل سال نو را تماشا کنم. این درد پا هم که دست بردار نبود.
به هر حال 7و8 روز تعطیلی هم گذشت و زمان امتحان ها فرا رسید( از امسال بخشنامه شده که دانشجویان بیش از 3 امتحان رسمی و کتبی نمیتوانند داشته باشند) من پس از پایان اولین امتحان(شبکه های کامپیوتری) به پلی کلینیک دانشگاه رفتم و آنها هم من را به جراح معرفی کردند. پزشک پس از معاینه گفت که باید یک عمل کوچک روی شصت پای من انجام دهد و ما با هم قرار گذاشتیم پس از پایان امتحان ها به پزشک مرجعه کنم.

سرانجام ... کار!! ((آیا هرزمان ماهی را از آب بگیری تازه است؟؟))

نمیدانم چرا تا پایانه های سال چهارم هیچگاه به اندیشه کار در اکراین نیفتاده بودم! برخی از دوستان را میدیدم که از سال 3 و حتی 2 مشغول کارهای پاره وقت (و گاهی تمام وقت !!) بودند, ولی این حس ترس از ادامه تحصیل و ضربه های زیادی که از نرفتن دانشگاه در ایران دیده بودم و شاید هم نداشتن نیاز مالی! همگی دست به دست هم داده بودند تا من هیچگاه به کارکردن در اکراین فکر نکنم!!

اما سرانجام دوره چهار ساله کارشناسی مثل برق و باد تمام شد و هم اکنون ترم یک سال پنجم هستم، از آغاز این سال تحصیلی خیلی بیشتر در اندیشه کار در کیف بودم ولی چون حجم درسها در این سال بسیار بالاست نتوانستم زودتربه فکر کار بیفتم تا سرانجام کمی سرم خلوت تر شد {لاب هایم (کارهای آزمایشگاهی) را ازجاهای متفاوت ( امدادهای غیبی) پیدا کردم!} و توانستم دقیق تر به کار فکر کنم و دریغ از این که کار یابی خودش 05 % کار است !!

درابن رابطه تعدادی آگهی کار ازخیابان ( در اکراین و بلوک شرق رسم بر این است که برخی ازکارها به صورت کاغد نوشته های کوچکی در سطح شهر آگهی میشود ) و اینترنت ( جالب اینکه کار یابی از راه اینترنت در اکراین چند سالی است که کامل جا افتاده! ) جمع آوری کردم ، یک هفته تامه به نام کار (работа) هم خریدم و شروع کردم به تلفن زدن . به هر جا که زنگ میزدم یا کار.مند تمام وقت میخواستند و یا کسی را می خواستند که به کار خوب وارد باشد و یا میگفتند ما کارمند خارجی استخدام نمی کنیم !! و گاهی از آشنایی کامل به زبان اکرایینی میپرسیدند که من نمیدانستم. در ضمن من میخواستم کاری پیدا کنم که به گونه ای با کامپیوتر و رشته ام در ارتباط باشد، تا اینکه سرانجام ....... ادامه دارد!

سفر دو روزه من به چرنیگف(Чернигов)

راستش سه (۳) سال بود که پایم را از کیف بیرون نذاشته بودم! تنها کارم شده بود تهران- کیف و کیف-تهران!! (البته 4،۳ سال پیش به دو شهر دیگر اکراین سفر کرده بودم.)

به اصرار و دعوت دوستم سعید که حدود ۲ هفته است در این شهر (چرنیگف) زندگی میکند، تصمیم گرفتم به آنجا بروم. (( چرنیگف شهر کوچکی است به فاصله ۱۱۰ کیلو متری شمال شهر کیف"پایتخت اکراین" ))

روز شنبه نهم ژوئن ۲۰۰۷ ( ۲۰۰۷/۰۶/۰۹) حدود ساعت ۱۴:۳۰ بود که از خوابگاه برون رفتم. پس از ۱۵-۲۰ دقیقه پیاده رفتن به مترو پلی تکنیک (شهر کیف) رسیدم. نزدیک مترو ابتدا کمی پول چنج کردم ( به نرخ ۱ دلار = ۰۲/۵ گریف " واحد پول اکراین" ) و سپس سوار مترو شدم و به ایستگاه چرنیگفسکایا رفتم.

در کنار ایستگاه مترو ترجیح دادم کمی ته بندی بکنم! یک کباب ترکی به قیمت ۸ گریف و یک نوشابه کوچک به قیمت ۵/۲ گریف خریدم.( لازم است بگویم من بسیار به ندرت کباب ترکی میخورم ، شاید هر ۲ سال یکبار، چون در فضاز باز درست میشود و آلوده است) شاید باورتان نشود در شعاع ۵۰ متری از ایستگاه مترو چرنیگفسکایا ۵ تا کباب ترکی فروش وجود دارد!! ببینید چه سودی دارد این کباب ترکی!!

سپس سوار ماشین خطی( در زبان روسی مارشروتکا) سفید رنگی شدم که ۱۸ مسافر و یک راننده را در خود جا داده بود. کرایه ۱۵ گریف بود و ماشین ساعت ۱۶ حرکت کرد. صندلی ها به صورت یک ردیف ۲ تایی و یک ردیف تکی بود و من ردیف انتها نشسته بودم و کنار من یک خانم جوان لا غر و سمت راستم با کمی فاصله پسر جوانی نشسته بود که با گوشی آهنگ گوش میداد.

۱۰ کیلومتر مانده به چرنیگف راننده در پمپ بنزین بین راهی بنزین زد و ما فقظ با چند دقیقه تاخیر ساعت ۱۷:۵۰ دقیقه به چرنیگف رسیدیم. پس از پیاده شدن طبق هماهنگی تلفنی که با دوستم سعید کرده بودم او به استقبال من آمده بود. ادامه دارد .....

این هم چند تا عکس از چرنیگف ... http://mas18218.webphoto.ir

شیرینی (اما تلخ) به مناسبت پایان سال چهارم!!!

سرانجام پس از ماهها انتظار امتحان ها(و دفاع آبکی!! از دیپلم کارشناسی ام) تمام شد.( آبکی از این جهت که مدرک لیسانس در اکراین به عنوان تحصیلات ناتمام تلقی میشود و دوره های مهندسی ۶ ساله است ) و من که حدس میزدم در آینده با کمبود بلیط مواجه باشیم ( چون شمار جوانان ایرانی هر سال در اکراین افزایش پیدا میکند!!) بلیط برگشتم -که سال پیش خریده بودم- را اکی کردم ، برای ۲۸ جولای .

سرانجام ۲۸ جولای ۲۰۰۷ رسید و من از صبح مشغول ادامه جمع آوری وسایلم و بستن ساکهایم شدم. حدود ساعت ۱۲:۱۵ از طرف شرکت هواپیمایی یو ام ایر که پارسال از تهران بلیط رفت و برگشت خریده بودم با من تماس گرفتند و گفتند که پرواز از ساعت ۲۰:۰۰ یه ۲۳:۳۰ تغییر یافته است!!

حدود ساعت ۱۴:۱۵ من که دلم طاقت نمیآورد که آیا این خبر درست است یا نه خودم بلیطم را برداشتم ، یک تا زدم و در جیب پیراهنم قرار دادم و سپس به تلفن عمومی که در طبقه یکم قرار داشت رفتم (من در طبقه دوم خوابگاه زندگی میکنم) و با شرکت هواپیمایی یو ام ایر تماس گرفتم که آنها هم دوباره همین را گفتند. پس از آن تند به طبقه ۴ رفتم تا با دوست وییتنامی ام (چونگ)خداحافظی کنم،در حین اینکه یک هدیه کوچکی میخواستم به او بدهم ( ما در گروهمان که همه خارجی و از ملیت های گوناگون بودند تقریبا ۵۰٪ بچه ها وییتنامی بودند که اکثرا بورسیه کشورشان بودند! و قراردادشان ۴ ساله است و همه ـ به جز ۲ نفرـ به کشورشان باز میگردند. )

حدود ۱۰ دقیقه با چونگ خوش و بش کردم و هدیه اشان(خودش و دوست دختر وییتنامی اش) را دادم، جالب اینکه دوستم چونگ نیز بدون درنگ از روی میزش یک مجسمه سبز رنگ به شکل شیر را برداشت و به رسم یادبود به من داد! سپس خداحافظی کردم و به اتاق خودم برگشتم.

حدود ساعت ۱۸:۳۰ که من تقریبا آماده شده بودم به دوستم محمد که در اتاق کناری من زندگی میکرد گفتم بی زحمت به راننده تاکسی که چند روز پش با او اشنا شده بود تماس بگیرد تا مرا به فرودگاه برساند (او چند روز پش به محمد گفته بود که کرایه دربستی از خوابگاه تا فرودگاه باریسپل ۸۰ گریف است که 10یا 20 گریف نسبت به دیگر تاکسی ها ارزانتر گفته بود!) ،که محمد نیز چنین کرد.

پس از اینکه مطمئن شدم تاکسی تا چند دقیقه دیگر میرسد جمه و جور نهایی را انجام دادم و درب ساکهایم را بستم (۲ ساک داشتم یکی بزرگ و دیگری کوچک که میخواستم با خودم به درون هواپیما ببرم.) و سپس به سراغ گذرنامه، بلیط، کلید خانه امان در تهران، پولهای ایرانی ام و ... رفتم که باید با خودم همراه برمیداشتم. اما دریغ از اینکه هر چه می گشتم نمی توانستم بلیط هواپیمایم را پیدا کنم!! پس از چند دقیقه دوستم محمد آمد و گفت تا کسی دم خوابگاه منتظر است. من 100% آماده بودم ولی.... بلیطم گم شده بود!! .... ادامه دارد ...

دانشجو باید حرف بزند!

mas18218 — Wed, 23 May 2007 21:18:18 GMT

من آن ایرانم را می خواهم

من آن ایرانم را می خواهم ؛ ایرانی تهی از فقر ، تهی از رنج.
ایرانی که در آن کلمه ی درد بیگانه باشد . درد ، نه آن درد جسمانی ، آن درد روحی ، درد ِ نداشتن ها ، درد بودن ها ، درد ِ ندیدن ها ، درد ِ ...

من آن ایرانم را می خواهم ؛ ایران تهی از شکنجه ، تهی از فشار .
ایرانی که در آن ، گفتن ها ، مستوجب مرگ نگردد . ایرانی که هر چیز در ان را بتوان نقد کرد . ایران گفتن ها ، بدون ترس از بریدن زبان ها . ایران تریبون آزاد ها.

من آن ایرانم را می خواهم ؛ ایران تهی از دیکتاتور ها ، تهی از آقابالاسرها .
ایرانی که در آن کسی به واسطه ی بالانشینی ، خود را برتر از دیگری نبیند . ایران ِ همه زبان ها ، همه برابری ها.

من آن ایرانم را می خواهم ؛ ایران تهی از دین سالاری . ایران ِ آزادی ادیان.
ایرانی که در آن ، کیشی به سبب اقلیت بودن ، مستوجب سرکوب شدن نباشد . ایرانی بدون دین را داد کردن ها . ایران آزادی گزینش ها.

من آن ایرانم را می خواهم ؛ ایران تهی از دروغ ها ، تهی از دورویی ها.
ایرانی که در آن نادرستی بیگانه باشد . ایرانی که در آن منافع شخصی برتر از راستی نباشد . ایرانی که در آن ترس از راستگویی نباشد. ایران راستی ها .

من آن ایرانم را می خواهم ؛ ایران تهی از جرم ها ، تهی از فساد ها.
ایرانی که در آن کسی برای رسیدن به داشتن ، دست به هر نادرستی نزند. ایرانی که در آن کسی حتی فکر انجام جرمی برای رسیدن به خواسته هایش نباشد . ایرانی که در آن برای خواسته ها ، برای امیال انسانی ارزش قائل باشند و آن ها را به بیراهه نکشند.

من آن ایرانم را می خواهم ؛ ایران تهی از سردرگمی ها ، تهی از بیکاری ها.
ایرانی که در آن جوانی از جوان بودن پشیمان نشود . در آن جوانی را بسان ِ بهار زندگانی باور کنند . ایرانی که در آن جوان را با گناه جوان بودن نیآزارند . ایرانی که در آن جوان به سبب جوانی ، حرف زدنش را فراموش نکند. ایران ِ جوان بودن .

من آن ایرانم را می خواهم ؛ ایران تهی از ضحاک ها ، تهی از چنگیز ها .
ایران ِ مملو از کوروش ها ، مملو از کاوه ها ، مملو از آرش ها ، ...

من آن ایرانم را می خواهم ؛ ....

آه ، چقدر آن ایران ِ من زیباست . و چقدر این آن از من دور است .

برگرفته از: http://aryanman.blogsky.com/

**********

زنده است باد! تا زنده است! تازنده است باد!

(دانشگاه) علامه زنده است. این جمله را در این چند روز بچه های علامه فریاد زدند! آقایان که دانشگاه را با پادگان و حوزه ی علمیه اشتباه گرفته بودند می پنداشتند که باد را در علامه کشته اند! کسانی شریعت را می خواهد بر انسانیت تحمیل کنند. کسانی که می پنداشتند که در علامه خورشید را خاموش کرده اند! می پنداشتند با اخراج یکی دونفر و تعلیق چند نفر می توانند سکوت گورستانی را در دانشگاهی که پادگان اش کرده اند، حاکم کنند!

رفقای علامه ای، هم دانشگاهی های سابق من خسته نباشید! اگر امروز ما را به دانشگاه خودمان راه نمی دهند ما را محروم می کنند که خوبی و بدی را با هم تجربه کنیم ما ایستاده ایم همچون سرو اما نه برای مرگ! بلک ه برای زندگی ما زندگی را فریاد می زنیم و زندگی را بر سر مرگ پرستان خراب می کنیم! چون هم چنان زیبا ترین فرزندان آفتاب و باد زنده اند! زنده است باد/ تا زنده است/ تازنده است باد!

و در باد فریاد خواهیم زد تا این باد فریاد ما را به سرتاسر جهان ببرد که:

علامه زنده است! فردا مال ماست.

بر گرفته از: http://www.rozmaregi.blogfa.com/

**********

به امید به اینکه نوشته های این وبلاگ(شخصی) توهین و یا بی ادبی به کسی یا گروهی تلقی نگردد.

از بدیها هرچه گویم باز قصدم خویشتن***** زانکه زهری من ندیدم در جهان چون خویشتن
خویشتن چون خار دیدم سوی گل بگریختم ***** خویشتن چون زهر دیدم در شکر آویختم

**********

آقای کاندیدا کمی شرم کن ...

چندی پیش یکی از آقایون که هر پست مقامی رو تو نظام تجربه کرده بود و به قول دزفولیها “دره نریده نه هشته بود” در مصاحبه ای گفته بود که “من به حکم تکلیف جهت پاسداری از خون شهدا و ادای دین به ملت شهید پرور وارد عرصه انتخابات مجلس شورا میشوم”. بی رو در وایسی بگم دیگه از شنیدن جملات حالم حسابی بد میشه. به خدا حالت تهوع بهم دست میده وقتی که یکی که اول و آخر کاراش معلومه بیاد و بگه برای” انجام وظیفه شرعی”،”به حکم تکلیف الهی”، یا “برای پاسداری از خون شهدا” وارد صحنه انتخابات شدم. به خدا دیگه از شنیدن این حرفا دیگه حالم بهم میخوره. آخه کسی نیست بگه بابا تو که تکالیف قبلی تو نصفه نیمه انجام دادی و مردم تو شیش و هشت کارای قبلیت موندن بشین سرت جات.احساس تکلیف نکن.کمی با وجدانت رو راست باش .لااقل اگه وسوسه قدرت چشم تنگت رو کور کرده کمی شرم کن و از خودت و مدارک علمیت و سوابق خدمت رسانیت به مردم محروم بگو البته اگه سابقه نیکی باشه. اصلا هر چی میخوای بگو ولی از خون شهید و اشک یتیم برا خودت یا حزبت مایه نذار. کمی شرم کن. دنیای کوچکیه ،چشم تاریخ کور نیست. ( از: http://tavazon.wordpress.com/2008/01/14/%d8%a2%d9%82%d8%a7%db%8c-%da%a9%d8%a7%d9%86%d8%af%db%8c%d8%af%d8%a7-%da%a9%d9%85%db%8c-%d8%b4%d8%b1%d9%85-%da%a9%d9%86/

ایرانزمین

mas18218 — Sat, 19 May 2007 22:18:18 GMT

سرزمین جاوید اثر استاد مصطفی بادکوبه ای

شبي دل بود و دلدار خردمند /دل از ديدار دلبر شاد و خرسند

که با بانگ بنان و نام ايران /دو چشمم شد ز شور عشق گريان

چو دلبر شور اشک شوق را ديد /به شيريني ز من مستانه پرسيد

بگو جانا که مفهوم وطن چيست /که بي مهرش دلي گر هست دل نيست

به زير پرچم ايران نشستيم /ودر را جز به روي عشق بستيم

به يمن عشق در ناب سفتيم/ودر وصف وطن اينگونه گفتيم

وطن يعني درختي ريشه در خاک /اصيل و سالم و پر بهره و پاک

وطن خاکي سراسر افتخار است/که از جمشيد و از کي يادگار است

وطن يعني سرود پاک بودن /نگهبان تمام خاک بودن

وطن يعني نژاد آريايي/نجابت مهرورزي باصفايي

وطن يعني سرود رقص آتش/به استقبال نوروز فره وش

وطن خاک اشو زرتشت جاويد /که دل را مي برد تا اوج خورشيد

وطن يعني اوستا خواندن دل/به آيين اهورا ماندن دل

وطن شوش و چغازنبيل و کارون/ارس زاينده رود و موج جيهون

وطن تير و کمان آرش ماست/سياوش هاي غرق آتش ماست

وطن فردوسي و شهنامه اوست /که ايران زنده از هنگامه ي اوست

وطن آواي رخش و بانگ شبديز /خروش رستم و گلبانگ پرويز

وطن شيرين خسرو پرور ماست /صداي تيشه افسونگر ماست

وطن چنگ است بر چنگ نکيسا/ سرود باربدها خسرو آسا

وطن نقش و نگار تخت جمشيد /شکوه روزگار تخت جمشيد

وطن را لاله هاي سرنگون است /ز ياد آريو برزن غرق خون است

وطن منشور آزادي کوروش /شکوه جوشش خون سياوش

وطن خرم ز دين بابک پاک / که رنگين شد ز خونش چهره خاک

وطن يعقوب ليث آرد پديدار / ويا نادر شه پيروز افشار

به يک روزش طلوع مازيار است / دگر روزش ابومسلم بکار است

وطن يعني دو دست پينه بسته /به پاي دار قالي ها نشسته

وطن يعني هنر يعني ظرافت / نقوش فرش در اوج لطافت

وطن در هي هي چوپان کرد است /که دل را تا بهشت عشق برده است

وطن يعني تفنگ بختياري /غرور ملي و دشمن شکاري

وطن يعني بلوچ با صلابت /دلي عاشق نگاهي با مهابت

وطن يعني خروش شروه خواني / زخاک پاک ميهن ديده باني

وطن يعني بلنداي دماوند /ز قهر ملتش ضحاک در بند

وطن يعني سهند سر فرازي/چنان ستارخانش پاک بازي

وطن يعني سخن يعني خراسان/سراي جاودان عشق و عرفان

وطن گلواژه هاي شعر خيام/پيام پر فروغ پير بسطام

وطن يعني کمال و الملک و عطار/يکي نقاش و آن يک محو ديدار

در اين ميهن دو سيمرغ است در سير/ يکي شهنامه ديگر منطق الطير

يکي من را ز دشمن مي رهاند /يکي دل را به دلبر مي رساند

خراسان است و نسل سربداران /زجان بگذشتگان در راه ايران

وطن خون دل عين القضات است /نيايش نامه پير هرات است

وطن يعني شفا قانون اشارت/خرد بنشسته در قلب عبارت

نظامي خوش سرود آن پير کامل /زمين باشد تن و ايران ما دل

وطن آواي جان شاعر ماست/ صداي تار بابا طاهر ماست

اگر چه قلب طاهر را شکستند / و دستش را به مکر و حيله بستند

ولي ماييم و شعر سبز دلدار /دو بيت طاهر و هيهات بسيار

وطن يعني تو گنجينه راز /تفعل از لسان الغيب شيراز

وطن آواي جان مي پرستان /سخن از بوستان و از گلستان

وطن دارد سرود مثنوي را /زلال عشق پاک معنوي را

تو داني مولوي از عشق لبريز /نشد جز با نگاه شمس تبريز

مرا نقش وطن در جان جان است /همان نقشي که در نقش جهان است

وطن يعني سرود مهرباني/وطن يعني شکوه همزباني

وطن يعني درفش کاوياني/سپيد و سرخ و سبزي جاوداني

به پشت شير خورشيدي درخشان/نشان قدرت و فرهنگ ايران

زعطر خاک وطن گر شوي مست /کوير لوت ايران هم عزيز است

وطن دارالفنون ميرزا تقي خان/شهيد سرفراز فين کاشان

وطن يعني بهارستان مصدق/حضوري بي ريا چون صبح صادق

زخاک پاک ما پروين بخيزد/بهار آن يار مهر آيين بخيزد

که از جان ناله با مرغ سحر کرد /دل شوريده را زير و زبر کرد

وطن يعني صداي شعر نيما / طنين جان فضاي موج دريا

ز درياي وطن خيزد همي در/چو آژير و چو دريادار بايندر

وطن يعني خزر صياد جنگل/خليج فارس رقص نور مشعل

وطن يعني تجلي گاه ملت/حضور زنده ي آگاه ملت

وطن يعني ديار عشق و اميد/ديار ماندگار نسل خورشيد

کنون اي هم وطن اي جان جانان/ بيا با ما بگو پاينده ايران

******

امروز این نوشته رادر اینترنت میخواندم، از سویی ناراحت بودم به سبب ازدست دادن یک استاد و میهن دوستی راستین و از سویی خوشحال به سبب آنکه می بینم هم میهنان در همه جای جهان به یاد هم و یار و هم صدای هم هستند.

پرویز ورجاوند

من(محمد جلالی چیمه - م.سحر) دکتر پرویز ورجاوند را هرگز ندیده ام اما به تأثیر از نوشته های او و به تأثیر از کنش و رفتار اجتماعی، فرهنگی و سیاسی وی در ایران معاصر همواره نام اونزد من یاد آور ارزش های والایی همچون میهن دوستی و آزادی خواهی و سعادت مردم سرزمین ما بوده است.
این سوگسرود پیشکش بزرگواری ومِهر راستین و صمیمانهء او به ایران باد. پاریس ، 11/6/2007

از بستر ِ کارون
تا قلّهء الوند
وز دامن کرکس
تا ساحل ِ اروند
مام ِ وطن در سوگ
در سوگ ِ یک فرزند
فرزند مِهرآموز
فرزند ِ مهر اومند
یکرنگ و یک سیما
بی مثل و بی مانند
آگاه و دانشور
آزاد و دانشمند
لوح ِ صفایش با
آئینه در پیوند
فرهنگ از او دلشاد
تاریخ از او خرسند

ای مام ِ میهن را
شایسته تر فرزند
در خانهء اجداد
هست این زمان هرچند
نقدِ هُنر بی قدر
دست ِ خِرَد در بند ؛
بی باک رُو ، زیراک
در عرصهء دیرند *
پاس ِ نجابت را
ایرانیان خواهند؛
یادت به دفتر دوخت
مهرت به جان آکند.
دلبسته با ایران،
ای گوهرین دلبند
پرویز ورجاوند
پرویز ورجاوند

برگرفته از: http://www.mossadeq.com/languages/farsi/index.htm

*****

در پاسخ به فیلم سراسر دروغ - 300 اسپارتاک - آریوبرزن که بود؟

آریوبرزن يكي از سرداران بزرگ تاريخ ايران است كه در برابر يورش اسكندر مقدوني به ايران زمين ، دليرانه از سرزمين خود پاسداري كرد و در اين راه جان باخت و حماسه ی «در بند پارس» را از خود در تاريخ به يادگار گذاشت . برخی او را از اجداد لرها يا كردها می دانند.

«اسكندر مقدوني » در سال 331 پيش از ميلاد پس از پيروزي در سومين جنگ خود با ايرانيان ( جنگ آربل Arbel يا گوگامل Gaugamele ) و شكست پاياني ايران ، بر بابل و شوش و استخر چيرگي يافت و براي دست يافتن به پارسه ، پايتخت ايران روانه اين شهر گرديد . اسكندر براي فتح پارسه سپاهيان خود را به دو پاره بخش كرد :بخشي به فرماندهي (پارمن يونوس) از راه جلگه (رامهرمز وبهبهان)به سوي پارسه روان شد وخود اسكندر با سپاهان سبك اسلحه راه كوهستان (كوه كهكيلويه)رادر پيش گرفت ودر تنگه هاي در بند پارس(برخی آنرا تنگ تك آب وگروهی آنرا تنگ آری کنونی می دانند) با مقاومت ايرانيان روبرو گرديد.
در جنگ در بندپارس آخرين پاسداران ايران با شماري اندك به فرماندهي آريوبرزن دربرابر سپاهيان پرشمار اسكندر دلاورانه دفاع كردند وسپاهيان مقدوني را ناچار به پس نشيني نمودند. با وجود آريوبرزن وپاسداران تنگه هاي پارس گذشتن سپاهيان اسكندر ازاين تنگه هاي كوهستاني امكان پذير نبود. ازاين رو «اسكندر» به نقشه جنگي ايرانيان درجنگ ترموپيلThermopyle متوسل شد وبا کمک یک اسیر یونانی از بيراهه وگذراز راههاي سخت كوهستاني خود را به پشت نگهبانان ايراني رساند وآنان رادر محاصره گرفت.
آريوبرزن با 40سوار و5هزار پياده ووارد كردن تلفات سنگين به دشمن ، خط محاصره را شكست وبراي ياري به پاتخت به سوي پارسهPersepolice شتافت ولي سپاهياني كه به دستور «اسكندر» ازراه جلگه به طرف پارسه رفته بودند، پيش ازرسيدن او به پايتخت،به پارسه دست يافته بودند.آريوبرزن با وجود واژگوني پايتخت ودر حالي كه سخت در تعقيب سپاهيان دشمن بود،حاضر به تسليم نشدوآنقدر درپیكار با دشمن پافشرد تا گذشته از خود او ، همه يارانش از پاي در افتادندوجنگ هنگامي به پايان رسيد كه آخرين سرباز پارسي زير فرمان آريوبرزن به خاك افتاده بود.

لازم به یادآوری است که بدانید یوتاب (به معنی درخشنده و بیمانند) خواهر آریو برزن نیز فرماندهی بخشی از سپاهیان برادر را برعهده داشت و در کوهها راه را بر اسکندر بست . یوتاب همراه برادر چنان جنگید تا هر دو کشته شدند و نامی جاوید از خود برجای گذاشتند.
و نکته اینکه اسکندر پس از پیروزی بر آریوبرزن آن اسیر یونانی را هم به جرم خیانت کشت.

مر آن شیر دل آریو برزن است http://www.cloob.com/profile/blog/one/username/kudqzm5496nv10o/logid/233795

*****

امروز ظهر(29/12/2007) داشتم روزنامه ها و اخبار را در اینترنت میخواندم که به نوشته خوبی برخورد کردم. و دلم نیامد که انرا برای خودم و دیگران در وبلاگ نگذارم.

درس گفتاری از سخنرانی فتح الله مجتبایی استاد دانشگاه تهران و عضو فرهنگستان زبان و ادب فارسی:
"اگر فردوسی و یکی دو چهره دیگر نبودند ما هم مثل برخی اقوام دیگر هویت ملی و فرهنگی خود را از دست می دادیم. شاهنامه که از ابتدای آفرینش- بنا به اندیشه ما ایرانی ها آغاز می شود و تا پایان زندگی یزدگرد ادامه می یابد، تداوم فکری و معنوی ما را به هم ربط می دهد و یک واحد فرهنگی از ما می سازد. اگر فردوسی نبود من گمان می کنم ما هم مثل مصر می شدیم ."

اما اگر در ایران چنین نشد به گفته سخنران علتش وجود فردوسی ها بود. نه یک فردوسی. فردوسی از دید سخنران اوج جریانی بود که با مقاومت ایرانیان در مقابل اعراب شکل گرفت. زبان فارسی از دوره طاهریان و صفاریان شروع به زنده شدن کرد، و در دوره سامانی ها به جایی رسید که جای خود را گشود.

ما غالبا فکر می کنیم که در دوره پیش از اسلام در ایران خبری نبوده است، اما فهرست ابن ندیم نشان می دهد که چه تعداد کتاب متعلق به پیش از اسلام، از زبان پهلوی به زبان عربی ترجمه شده است. به موازات اینها کسانی از مزدا پرستان آثار دینی و فرهنگی خود را به زبان پهلوی در همان دوران اولیه اسلامی نوشتند. نود درصد آنچه از زبان پهلوی به جا مانده، در قرن سوم و چهارم هجری نوشته شده است."

سخنران درس گفتار فردوسی یاد آور شد که پس از حمله اعراب، ایرانی ها اسلام را با آغوش باز پذیرفتند و از همان اوایل بسیار به اسلام خدمت کردند. اولین فرهنگ زبان عربی را ایرانی ها نوشتند، اولین دستور زبان عربی را ایرانی ها نوشتند، و اولین آثار مهم زبان عربی را ایرانی ها پدید آوردند. "اینها همه به علت حرمتی بود که برای زبان عربی و برای دین اسلام داشتند. ایرانی ها اسلام را با آغوش باز پذیرفتند اما پذیرش هژمونی و سلطه عرب برای شان دشوار بود، نمی پذیرفتند. این مقاومت با احیای زبان پارسی و احیای تاریخ گذشته ایران آغاز شد. از اواخر قرن سوم شاهنامه هایی به وجود آمد."

وی در ادامه افزود: "کسی به نام مسعودی مروزی، دور و بر سال ۳۰۰ هجری شاهنامه ای به نظم نوشت، و بعد شاهنامه های دیگر به فارسی نوشته شد و کتابهایی که از زبان پهلوی به عربی ترجمه شده بود، خدای نامه ها و گاهنامه ها و داستانهای بسیار مثل رستم و سهراب و بیژن و منیژه، دوباره به زبان فارسی نوشته شد. این راه ادامه داشت و این جوش و خروش که از سوی کسانی مثل ابومسلم خراسانی و یعقوب لیث صفاری برای مقابله با سیطره عرب آغاز شده بود، به صورت نهضت هایی روز به روز قوی تر شد. اوج این جریان را در شاهنامه فردوسی می بینیم. چونتمام وظیفه ای را که باید انجام بدهد، انجام داد. شاهنامه توانست تمام مناطق ایران را به هم ارتباط و پیوند بدهد. این است که شاهنامه اهمیت ویژه ای در استمرار تاریخ و فرهنگ ما دارد."

غالبا چنین تصور می شود که زبان دری از دربار سامانیان در فرارودان( ماوراء النهر) آغاز می شود اما دکتر مجتبایی گفت که زبان دری به معنی زبان دربار است که همان دربار ساسانی است. زبان فارسی از منطقه فارس و در غرب ایران که دربار شاهان ساسانی در آنجا بود، شروع شد و بعدها به دربار سامانیان انتقال یافت.

"مجموعه سنت از دربار ساسانی به سیستان و دربار صفاریان منتقل شد ولی چون آنجا دوامی نکرد همان سنت و همان زبان و همان فرهنگ، به دربار سامانیان در بخارا انتقال یافت. در واقع زبان دری از غرب ایران منتقل شد به دربار شاهان سامانی و در آنجا احیا شد و در آنجا شعر گفته شد و کتاب نوشته شد و کتابهایی از زبان عربی ترجمه شد و تاریخی مثل تاریخ بلعمی پدید آمد و این حرکت ادامه یافت.

روز جانبازيست اي بيچاره آذربايجان

mas18218 — Thu, 17 May 2007 00:33:18 GMT

مدتها بود به دنبال نوشته کامل این شعر بودم و سرانجام .....

استاد محمد حسين بهجت تبريزي،شاعر پر آوازه معاصر ايران است كه در شعر خود به "شهريار" تخلص مي كرده و با چيرگي تمام به زبان هاي "فارسي" و "تركي" شعر مي سروده است. نفوذ معنوي كلام شيرين اين شاعر از يك سو در همه جاي سرزمين پهناور ايران بر سراچه دل كوچك و بزرگ، زن و مردف پير و جوان نشسته و هر ايراني غزلي، قطعه اي يا لاقل بيتي از شهريار بر لوح خاطر خويش سپرده است و از سوي دگر آوازه شهرت اين عاشق دلسوخته به سرزمين هاي ديگر نيز رسيده است.

روز جانبازيست اي بيچاره آذربايجان                            سرتو باشي در ميان هرجا كه آمد پاي جان
اي بلاگردان ايران سينه زخمي به پيش                          تير باران بلا باز از تو مي جويد نشان
آن مباد اي كشتي طالع به طوفان باخته                         كت هماي عشق و آزادي بينم بادبان
كاخ استقلال ايران را بلا بارد به سر                              پاي دار اي روز باران حوادث ناودان
زير آن باران آتش چوني اي كانون انس                         دود آهت تا كه را آتش زند بر دودمان
زخم خورده مادراكي بندم از پا باز شد                             تا به بالين تو آيم موكنان مويه كنان
اي كه دور از دامن مهر تو نالد جان                               چون شكسته بال مرغي در هواي آشيان
ديگران را نامه صلح و صفا بارد به سر                          در شگفتم پس ترا آتش چرا بارد به جان
ديگران را مژده راحت رسد از هر طرف                        با تو عرض تسليت خم كس نيارد در ميان
آنكه لاف دوستي زد با تو آخر با تو كرد                          آنچه كس با دشمن خونخوار خود نپسندد آن
دوست از دشمن ندانستي و تقصير تو نيست                      راست بودي و نبود از دوستانت اين گمان
گوسپند از گرگ پاس خويشتن داند ولي                           چون كند وقتي كه پوشد گرگ شولاي شبان
گندمت با وعده جو مي برند و عاقبت                               مي پزند از خاك اصطبل فلان بهر تو نان
با شئون ملتت ديوانه بازي مي كنند                                 مرحبا فرزانه استاندار كيوان آستان
روزي از ملت سوي ديوان كيفر رو كند                            صد از اين پرونده ها دارد سپهر بايگان
درد دل را با زبان دل بيان كردي ولي                             كيست اهل دل كه باشد آشنا با آن زبان
ليكن اينها دشمنان كردند، از ايران مرنج                        دوست را قرباني دشمن نشايد كرد هان
تو همايون مهد زرتشتي و فرزندان تو                              پور ايرانند و پاك آئين نژاد آريان
اختلاف لهجه مليت نزايد بهر كس                                   ملتي با يك زبان كمتر به ياد آرد زمان
گر بدين منطق ترا گفتند ايراني نه اي                             صبح را خواندند شام و آسمان را ريسمان
بي كس است ايران، به حرف ناكسان از ره مرو             جان به قربان تو اي جانانه آذربايجان
هر زيارتي كو قضا باشد به ايران عزيز                           چون تو ايران را سري بيشت رسد سهم زيان
مادر ايران ندارد چون تو فرزندي دلير                              روز سختي اميد از تو دارد همچنان
تو همان فرزند دلبندي كه جان بازي تو                             مي نيابد در حديث و مي نگنجد در بيان
تو همايون گلشن قدسي و نزهتگاه انس                            دامنت زرتشت را مهديست طوبي سايبان
آسماني كشور آذر گشسبي لاله خيز                                 دامن سرسبز تو رشگ بهشت جاودان
مهد اسراري و كانون شگفتي ها كه هست                         تعبيه در آب و خاك نكهت باغ جنان
كوه هايت بسته و صف چون حلقه انگشتري                     آسماني سرزميني چون نگينش در ميان
عالمي بيند مسافر رشگ فردوس برين                             قافله چون سر فرود آرد زد قافلان كوه
راهها همچون رگ و شريان تن پرپيچ و خم                      زان همه پيچيده تر باگ دراي كاروان
هر طرف بازارگان بيني پي بازار و سود                          سود و دولت ساري از پيش و پس بازارگان
آسمانت دلفريب و آفتابت دلفروز                                       سرزمينت دلنشين و گلستانت دلستان
رودها چون اژدها پيچد به گرد صخره ها                           در شكاف كوه ها غرش كنان گردد نهان
كوهساران را به دامن ارغوان و نسترن                            سبزه زاران را به خرمن ياسمين و ضميران
پيشه ها چون سهمگين اردوي با فرو شكوه                       خوشه ها چون خشمگين درياي ناپيدا كران
در پس هر خاره ات خوابد دو صد غران پلنگ                   وز بر هر بيشه ات خيزد دو صد شير ژيان
هشته در هر درج كانت لعلهايي آتشين                             خفته در هر كنج خاك گنجهايي شايگان
آب تو مردم نواز و آتشت دشمن گداز                               خاك تو غيرت سرشت و باد تو عنبرفشان
نوگل گلزار تو چون آتش جشن سده                                گرمي بازار تو چون جشن عيد مهرگان
همت مردان تو چون نونهالانت بلند                                  پير گردان تو چون كوهسارانت كلان
نوجوانانت به قامت معتدل چون راي پير                           پيرمردانت به دل شاداب چون روي جوان
عفت زن هاي تو تالي ندارد در بشر                                غيرت مردان تو ثاني ندارد در جهان
دختران آسمان چون اخترانت در زمين                             دخترانت در زمين چون اختران آسمان
كودكانت تندرست و سرخ روي و شيردل                          زاده با عشق وطن از مادرانشان توامان
غيرت مردان تو چرخ آتش آتشكده                                  سينه گردان تو چون كوره آهنگران
ما حبيبان مهرجو و با رقيبان تندخو                                 مهرورزان مهربان و قهرجويان قهرمان
چون به ياد فر و ميهن ساتكين بر هم زنند                         در زمين و آسمان زان ساتكين افكند تكان

برگرفته از: http://www.holyiran.com/index/1385/10/post_5.php#more

نظامی گنجه ای: ترکی صفت وفای ما نیست ترکانه صفت سزای ما نیست

زيان تركي چرا و چگونه به آذربايجان راه يافت؟

mas18218 — Wed, 16 May 2007 23:58:18 GMT

زبان تركي چرا و چگونه با آذربايجان راه يافت؟

استاد یحیی ذکاء (تبریز ۱۳۰۲ ــ تهران ۱۳۷۹ ) از چهره هایی بود که سالهای دراز عمرش را در حوزه ایران شناسی سپری کرد از او ۳۰ کتاب و تالیف برای ما به یادگار مانده است از جمله: کاروان کسری، تاریخچه بناهای کاخ گلستان، نقاشی سده های ۱۲ و ۱۳،تاریخ عکاسی و عکاسان پیشگام در ایران هنر کاغذبری و شرح حال و آثار صنیع الملک..اين مقاله خلاصه شده یکی از سخنرانی های ایشان می باشد.
خیلی متشکرم و تشکر می کنم از تشریف فرمایی خانم ها و آقایان. سخنرانی امروز بنده در مورد تاریخ ورود زبان ترکی و ترکها به آذربایجان است که یک مسئله حساس و بحث برانگیزی است و درباره اش خیلی صحبتهای متعدد شده است و هنوز به جایی نرسیده است چون نظریات مختلفی در موردش اظهار می شود. ولی آنچه ما تاریخ ما ما را راهنمایی می کند مطالبی است که اینجا به حضورتان عرض خواهم کرد. در هر صورت بحث و گفتگو درباره تاریخ و تحولات زبان مردم آذربایجان نیاز به تالیف کتابی ۵۰۰ یا ۶۰۰ صفحه ای دارد و سخن گفتن از آن از حوصله یک یا حتی چند جلسه سخنرانی بیرون است. بدین جهت ما در طرح موضوع این جلسه که سخن درباره چگونگی ورود زبان ترکی به آذربایجان است به طور اختصار اشاره ای می کنیم و تاریخچه نژاد و زبان مردم این سرزمین کرده و می گذریم.

بیشتر حضار محترم اطلاع دارند که مردم آریایی نژادی که از ایران ویچ به حرکت درآمده و دسته دسته و گروه گروه مهاجرت کرده و به تدریج به ایران زمین در آمدند خود به چند تیره بزرگ به نام ماد پارس پارت و سکایی تقسیم می شدند. هریک از این تیره ها در راه مهاجرت های متوالی و تدریجی خویش پس از جنگهای فراوان و چیره شدن بر بومیان و بیرون آوردن شهرها و ده ها و دژهای آنان از چنگشان بالاخره آنان را زیر دست خود گردانیده و برای همیشه در این سرزمین جایگزین شده اند. مادها سمت غرب و شمال غربی را برگزیدند و نام خود را بر روی ان سرزمین نهادند و کشورشان را ماد یا ماذ یا به قول یونانی مدیا خواندند. پارتها در سوی شرق و شمال شرقی را برگزیدند و آنجا را به نام خود پارت یا به قول یونانیان پارتیا گفتند. سکاها در جاهای گوناگون از جمله کرانه شمالی و شمال غربی دریای خزر و قفقاز و سیستان پراکنده شدند و بلاخره نام خود را بر این سرزمین نهادند و آنجا را سگستان سجستان و سیستان(sayestan )نامیدند که بلاخره تبدیل شد به سیستان.پارسیان نیز در مهاجرت خود نخست در غرب و جنوب دریاچه شاهی یا ارومیه جایگزین شدند و سپس در حدود اوایل هزاره اول پیش از میلاد در پارسوماش یعنی حدود کوه های فرعی سلسله جبال بختیاری در مشرق شوشتر و پیرامون مسجد سلیمان فرمانروایی کوچک هخامنشیان را که تابع دولت ماد بود بنیاد نهادند و کم کم در خوزستان یا سغدیان و فارس که پرسیا می گفتند و کرمان پراکنده شدند و سپس شاهنشاهی بزرگی را تاسیس کردند سرزمینی که در این آب و خاک جدید به تصرف مادها درآمد شامل نواحی همدان و کرمانشاه و قزوین و اصفهان و ری و آذربایگان را ماد خرد می گفتند.مادها با آن کارهای بزرگ و تاریخی از برانداختن پادشاهی مقتدر آشور و تصرف نینوا و پیش رفتن تا سوریا و آسیای کوچک در جهان شهرت یافتند و آوازه ای پیدا کردند تا آنجا که حتی بعد از انقراض دولت آنها هنوز داریوش بزرگ را در تورات داریوش مادی نامیده است. پس بدین سان ملاحظه می شود که آذربایگان از آغاز تاریخش از رهگذر مردم و زبان حال بسی روشنی دارد و هیچ جای کشاکش و گفتگو درباره آنان نیست و این از مسلمات است که در آغاز تاریخ که کمابیش ۳ هزار سال بیشتر بوده مادها در آذربایگان و آن پیرامونها نشیمن داشته اند.کسانی که با تاریخ آشنا هستند نیک می دانند که تا ۲۰۰۰ سال پیش ترکان از این سرزمینها بسیار دور بودند و در آسیای صغیر می زیستند و این سخن بسیار بیهوده و عامیانه است که کسانی عنوان می کنند که آذربایگان از نخست سرزمین ترکان بوده است.این وضع آذربایگان در آغاز تاریخ و زمان مادان است.پس از آن به زمان هخامنشیان و اسکندر و سلوکیان و اشکانیان و سامانیان می رسیم و حال مردم این سرزمین را از دیده می گذرانیم. در هیچ یک از این دوره ها پیشامدی که دیگر شدن وضع مردم یا تغیر زبان آنها را دربرداشته باشد نمی یابیم. در زمان آلکساندر مقدونی پیشامدی در آذربایگان یا بهتر بگوییم ماد خرد (khord ) رخ داد که نشان نیکی از زبان مردم این سرزمین است و آن نام خود آذربایگان است. چنانکه گفته شد اینجا را ماه خرد می نامیدند ولی در یورش مقدونی ها به ایران زمین در ماه خرد آتورپات نامی از بومیان و آنها را از تحاجم بیگانگان محفوظ داشته است و فرمانروایی کوچکی بنیان نهاد که تا صد سال در خاندان او باقی ماند و سنگر ایرانیت گردید و بدین سبب این سرزمین به نام او و خاندانش آتورپاتکان نامیده شد یعنی جایگاه آتورپات و همان واژه است که کم کم آذربایگان یا آذربایجان گردید. در زمان اشکانیان کم کم ترکها از جانب شمال شرقی ایران زمین و مرزهای خراسان بزرگ به مرزهای ایران نزدیک شدند ولی با نیرومندی که اشکانیان داشتند نتوانستند به درون ایران در آیند و ما در تاریخ از چنین واقعه ای آگاهی نداریم.

در زمان ساسانیان شاید شاخه هایی از ترکها یا خزرها از راه شمال یعنی از دربند و قفقاز با ایران همسایگی پیدا کردند ولی هیچ نشانی از درآمد آنان به آذربایگان در دست نیست. احتمال این هست که در تاریخ دسته های کوچکی از آنان را پیدا کنیم که شاهان ساسانی مثل انوشیروان در جنگ اسیر یا اجیر کرده است و در اینجا و آنجا نشیمن داده باشند ولی این گونه دسته ها بزودی با مردم بومی درامیخته و از میان می روند و نشانی از خود باقی نمی گذارند.چنانکه تازیان نیز که عده شان هم خیلی بیشتر از آنها بود بکلی از بین رفته و اکنون عرب در ایران به آن صورت نداریم.پس از اسلام تاریخ آذربایگان از دیده نژاد و مردم و زبان ان بسیار روشنتر است و نوشته های تاریخ نویسان و جغرافی نگاران عرب صدر اسلام که در دست است نژاد و زبان مردم آذربایگان را جداگانه یاد کرده و انها را آذری یا الاذریه یا اذریه نامیده اند. ابن مقفع به نقل ابن ندیم همزه اصفهانی به نقل یاقوت و خوارزمی به زبان مردم اذربایگان بدون ذکر نام اشاره کردند و نیز واژه هایی از زبان مردم آذربایگان را در کتاب خود آورده اند پس از اینها یعقوبی در ۲۷۸ قمری در کتابش آذریه را به عنوان صفت در مورد مردم آذربایگان به کار برده سپس مسعودی که در ۳۱۴ قمری از تبریز دیدار کرده زبانهای ایرانی و پهلوی دری و آذری را ذکر کرده است که به نظر او ظاهرا مهمترین زبانها و گویش های ایرانی بودند.پس از همزه اصفهانی که زبان مردم آذربایجان را پهلوی می نامد ابواسحاق ابراهیم استخری است که از "مسالک و الممالک" در نیمه اول سده چهارم هجری صریحا زبان مردم آذربایگان را ایرانی و الفارسیه ذکر می کند. مولف بعدی ابوالقاسم محمد ابن حبقوق درگذشت بعد از ۳۷۸ همان مطلب استخری را بیان می کند. پس از او ابو عبدالله مقدسی در سده چهارم هجری از زبان مردم اذربایجان سخن گفته و می نویسد که زبانشان خوب نیست اما فارسی آنها مفهوم است و در جای دیگر می گوید زبان مردم آذربایگان بعضی دری است و بعضی پیچیده است. داستانی که سمعانی درباره ابوذکریا خطیب تبریزی در ۵۰۲ و استادش ابوالعری معری اورده است موید رواج زبان آذری در آذربایجان در سده پنجم و ششم است. حمدالله مستوفی در "نزهت القلوب" تالیف ۷۴۰ زبان زنجان و مراغه را پهلوی ذکر می کند و عبارتی از زبان مردم تبریز نقل می کند که یک عبارت ایرانی است. تا سده پنجم در همه کتابهایی که از زبان آذربایجان ذکر شده به جز بلاذری که یک کلمه از زبان به عنوان نمونه نقل کرده است و ان خان است خان به معنی کاروانسرا است متاسفانه دیگران نمونه ای به دست نداده اند. بنده اینجا تمام مواردی را که در کتابها و اشعار و غزلها و قصیده ها و رباعیها نمونه هایی از زبان آذری مختلف داده شده آورده بودم که برای اینکه سخنرانیم خیلی طولانی نشود و می ترسم خسته بکنم خانم ها و آقایان را آنها را اینجا حذف می کنم ولی در متن سخنرانی اگر چاپ شد خواهد آمد.
پس از یورش امیر تیمور به ایران و نفوذ و تسلط سلسله ترکان قراقوینلو از ۸۱۰ تا ۸۷۲ و آق قوینلو از ۸۷۲ تا ۹۰۸ زبان آذری سخت ترین آسیبها را دید و در برابر زبان ترکی اقوام ترک و تاتار یا قوزها و اقوزها(oghozha ) و اوشارها که افشارها باشند که در پیرامون شهرهای آذربایگان مستقر شده بودند به مرو عقب نشینی می کرد و رو به فراموشی می گذاشت. و این وضع در دوره صفویان که با ورود ترکمانهای مهاجر قزلباش و چیرگی و انبوهی آنها که شیعه بودند یعنی در واقع علی اللهی بودند و از خاندان صفوی هواخواهی می نمودند و بیشتر کارهای دولتی و لشکری به دست آنان و به زبان آنان انجام می گرفت شدت یافت و مردم شهرها یا تاجیکان از ترس جان مجبور شدند زبان ترکی را فراگیرند و محاورات خود را با این زبان انجام دهند. مدتها این دو زبان ادامه یافت تا رفته رفته آذری جای خود را به زبان اقوام مسلط داد و ازحدود سده ۱۱ و ۱۲ ترکی در تمام شهرهای آذربایگان رواج یافت و آذری به عنوان تاتی در تعدادی از روستاهای دوردست و کوهپایه های صعب العبور و دره هایی که پای ترکان بدان جا نرسیده هنوز به زبان اذری تکلم می کنند و از قبول ترکی امتناع می ورزند.

به هرحال این مطالب اشاره مختصری است به سیر تاریخی زبان مردم آذربایگان بود که نشان دمی دهد تا سده یازدهم هجری هنوز بیشتر مردم اذربایگان توجه فرمایید تا سده یازدهم هجری بیشتر مردم آذربایگان به ویژه تبریز به آذری سخن می گفتند و اینک بیش از ۴۰۰ سال نیست که زبان تحمیلی ترکی در این خطه رواج یافته است.اما مسئله ای که اغلب در این مورد مطرح است و دارد خلط مبحث های زیادی به عمل می آید چگونه ورود ترکان و زبان ترکی به آذربایگان است.از بررسی های دقیق تاریخی چنین به دست می آید ورود ترکان یا مختصر بگوییم اقوزان و سلجوقیان به آذربایگان در سده پنجم هجری صورت گرفته و پیش از آن هیچ نشانی از ترکان و زبان ترکی در این سرزمین مشهود نبوده است.زکی ولید که خود از معتصبان شمره می شود صراحتا می نویسد که در آن زمان به استثنای اراضی معدودی از شرق ایران هیچ ناحیه ای که ترکان در آن به طور دسته جمعی سکنا گزینند وجود نداشته است. زیرا آنچه هم که از خزرها و ترکان غوز از حوالی شمال قفقاز به آذربایگان داخل شده بودند در هرحال می توانند تنها گروه های ۱۰۰ نفری کم اهمیتی از اهالی بوده باشد

اما ورود غوزها یا ترکمانان به ایران بویژه آذربایگان از حادثه های مهم تاریخی است و این حادثه نه تنها از نظر تاریخی آذربایگان بلکه از نظر تاریخ همه ایران بسیار مهم است چه در مهمترین دوره مهاجرت ترکان به ایران که با آمدن سلجوقیان آغاز می شود این طائفه غوزها پیشاهنگان آنان بودند و ۳۰ سال کمابیش پیش از طغرل بیگ و برادرانش از جیحون بگذرند اینان در ایران پراگنده شده بودند و تا آجاکه می دانیم نخستین ترکانی بودند که بدین سوی خراسان رسیدند و پیش از اینان اگر ایلهایی از ترکان در ایران بودند در آن سوی جیحون و در خراسان و خوارزم بودند. این طایفه نیز از غوزها یا ترکمانان سلجوقی بودند ولی چون هنگامی که عده ای از آنان به نواحی آمدند عراقی نامیده می شدند و ابن اثیر هم آنها را بدین نام می خواند ما نیز اینها را بدین نام می خوانیم تا از دیگر غوزهای سلجوقی که به همراه طغرل و برادرانش از جیحون گذشتند باز شناخته شوند.دسته هایی از اینان در عراق و آذربایگان و ارمنستان و دیار بکر پراکنده می شوند و داستانشان در این سرزمین ها بسیار شگفت آور است زیرا آنها که یک مشت مردم بیگانه بودند و پیشوای توانا و کاردانی برای خود نداشتند و شمارشان از زن و مرد و بزرگ و کوچک شاید بیش از ۵۰ هزار تن نبود سالها سراسر این سرزمین ها را به لرزه درآورده بودند و هرکجا می رسیدند همچون سیل و اتش آنجا را فراگرفته و از تاراج و کشتار باز نمی ایستادند و کسی از فرمانروایان بومی یارای دفع ایشان را نداشت و تا طغرل بیگ و برادرانش به ایران نیامده و بنیاد پادشاهی سلجوقیان را ننهادند مردم از گزند و آزار این طایفه نیاسودند. به طور خلاصه نخستین دسته غوزها که از جلو علاالدوله که به دستور سلطان محمود غزنوی می خواست آنها را گرفتار کرده و سرانشان را بکشد از اصفهان گریختند و به هرکجا که می رسیدند یغما می کردند تا به آذربایگان رسیدند این اولین ورود ترکان در پیش از ۴۱۰ هجری قمری است به آذربایگان که بعدا در ۲ و ۳ مرحله دیگر این ترکان غوز به آذربایگان وارد شدند. بنده دیگر از جزئیات مطلب صرف نظر می کنم.

به هر حال اینهاست خبری از درآمدن ترکان غوز به آذربایجان در دست داریم ولی این یک روی سکه است که آنها را بیشتر در تاریخها نوشته اند آنچه نانوشته مانده و توجه عمیق به آن نشده رفتار این طایفه وحشی با مردم بومی آذربایجان و عکس العمل آنهاست. در این مورد اگر این اصل را بپذیزیم که برخی از شاعران زبان گویای مردم عصر خود و بیانگر احساسات و عواطف اوضاع زمان هستند و اگر قطران تبریزی را از آن جمله شاعران بدانیم باید بگوییم که رفتار این غوزها و ترکان سلجوقی با مردم بومی آذربایجان که تاجیک یعنی ایرانی هستند بسیار بیدادگرانه و زورگویانه و رفتار غالب با مغلوب بوده است. اینکه بعضی ادعا می کنند که رفتار ترکان با مردم ایران همواره یک گونه همزیستی مسالمت آمیز بوده دروغ محض است و انکار حقایق می باشد. چنانکه شاعر آذربایگان در قصاید خود جا به جا از رفتار بیدادگرانه آنان ناله و شکایت می کنند و احساسات خود را به نحوی بر زبان می آورد. قطران از این طایفه تاراجگر و ستم پیشه و از امیران و سلطانهای سلجوقی از طغرل و دیگران و ملکشاه به شهری و جایی از آذربایگان باز می شده شاعر از آنجا فرار می کرده است....

سلاطین سلجوقی که بر اثر ترک تازیهای خود در ایران قدرتی به دست آورده بودند و کشور آباد و کهن و با فرهنگی خاص خویش ساخته بودند سیاتتشان بر این بود که ملوک الطوایفی را بر ایران برانداخته و خود بر سرتاسر ایران فرمان رانند بویژه که شهریاران و امیران بومی هم ایرانی بودند و هم از فرهنگ و تاریخ خود به سختی دفاع و از شاعران و سخنوران و دانشمندان ایرانی تیار حمایت می کردند. این شاعران و دانشمندان نیز در برابر ترکان مسلح به سود این شهریاران تبلیغ می کردند و یاد از خسروان گذشته ایران و تاریخ و فرهنگ کهن این مرز و بوم می نمودند و این بار مذاق ترکان بی تاریخ و فرهنگ خوش نیامد.....

در سده ششم که حدود یکصد و بیست از ورود ترکان غوز یا اوغوزها به ایران و آذربایگان می گذشت همجواری ترکان خوش نشین در کنار شهرها و روستاها با تاجیکان و لشکرکشی های بی امان سلجوقیان و وجود دربار آنها باعث نفوذ زبان ترکی در بعضی از نواحی ایران از جمله آذربایگان و عراق عجم و جبال گردید و طبقه جدید به وجود آورد که با اینکه ایرانی و تاجیک یا پهلوی زبان بودند به ۲ زبان ترکی و آذری سخن می گفتند. اینان در آن زمان ترک المش(olmosh ) ترک شده یا ترکیده یا به زبان ترکی سخنگو می گفتند. این سخن خیلی مهم است و من آن را با زحمت تمام از متون به دست آوردم: ترک المش وجود این اصطلاح بسیار گرانبها و قابل توجه است و نشان می دهد که آغاز ترکی زبان شدن بومیان تاجیک چگونه و از چه راه بوده است. جای شگفتی است که این اصطلاح بعدا از میان رفته یا به عمد از میان برده اند و تنها در چند جا از مکاتبات باقی مانده است از جمله در مجموعه الرسائل چاپ انجمن ملی....

وجود این عبارت نشان می دهد که طبقه جدید به غیر از ترک و تاجیک در شرف به وجود آمدن بوده که نسبتا تعداد آنان قابل توجه بوده است. با این همه کاملا روشن است که در آن زمانها ترکان و تاجیکان و ترک المش جدا از هم میزیستند و روش زندگانی و زبان و مکان آنها از هم جدا بوده است و اکثریت با پهلوی زبانان و اذری گویان بوده و ترکی زبانان تعداد زیادی نبوده و با نوشتن سر و کاری نداشتند زیرا درس خواندن و سواد داشتن را ننگ و عار می دانستند و آن را کار تاجیکان می پنداشتند. و حتی پادشاهان و امیران اغلب بی سواد بودند و حتی از نوشتن نام خودشان هم عاجز بودند. به همین جهت اینک از خط و ربط و نوشته و نوع زبان آنها به کلی بی خبریم. در اینجا بسیار بجاست از موضوع خدعه آمیزی که درباره خاکهای بسیار بر چشم ها پاشیده شده و سخنان باطل و نافهمانه و مغرضانه درباره اش گفته و نوشته شده است پرده برداریم و نشان دهیم که جاعلان مغرض چگونه تاریخ می سازند و چگونه بر مردم آذربایگان تاریخ می تراشند و شرم از دروغ های خودشان نمی کنند. داستان این فریب بزرگ که از آن سخن خواهیم گفت از حدود ۱۵۰ سال پیش آغاز می شود و آن درباره مجموعه ای از ۱۲ داستان مربوط به قوم اوغوز یا تاتار است که عاشق ها یا اورازان به صورت دستکی (دفتر و دستک می گوییم) چیزهایی یادداشت می کردند می گویند نسخه ای از این دستک که به زبان اغوزی(oghozi ) نوشته شده و نامش اغوزنامه است نخستین بار در کتابخانه سلطنتی آلمان به دست آمده است و باز برای نخستین بار بارتولد در کاتالوگ آن کتابخانه به آن برخورده و باز یادشده که در سده ۱۵ میلادی این کتابچه به کتابخانه احمد پاشا وارد شد و فیلچر بر مبنای همین تاریخ این دستنوشت را از آثار و مواد سده پانزدهم شمرده است. پس از آن رونوشتی از آن در سده نوزدهم تهیه شده که در کتابخانه برلین است و نخستین بار پیپس درباره برخی از این داستانها تحقیق کرده و بعد از آن پروفسور نولد که در سال ۱۸۵۹ تمام آن دستنوشت را نسخه برداشته و ترجمه کرده (اما) چون قسمت مهم آن را نتوانسته بود بخواند بنابراین چاپ نشد. سپس بارتولد در ۱۸۹۴ ترجمه این اثر را به روسی در مطبوعات روسیه چاپ کرد و باعث شروع یک رشته مباحث در مورد این داستانها گردید. به هرحال از نام و عنوان این مجموعه پیداست که چیست و به زبان کدام طایفه نوشته شده ولی در ۵۰ سال اخیر عالمل و عامدا از عنوان کردن نام اصلی آن خودداری کرده و آن کتاب دده قورقورد نامیدند زیرا در زیر این نام بهتر و آسانتر می توانند ذهنها را گمراه کنند و مقصود و منظور خود را پیش ببرند و آن را به عنوان سندی گرانبها از آثار قدیم و کهن ادبیات ملی آذربایجان وانمود کنند. گردآورنده یا سراینده این داستانها را به مردی با الهامات غیبی و پیری داننده و شاعری نوازنده به نام دده قورقود نسبت داده اند که گاهی بلکه اغلب اوقات خود او نیز نقشی در این داستانها بر عهده دارد و به هنگام سختی همچون سیمرغ مشکل گشایی می کند....اما جای شگفتی است که دده قورقود خود در میان غزها نمی زیسته و از جای دیگر به میان آنها می آمده. او از اورازان ها یعنی نوازندگان و سرایندگان دوره گرد بود که امروز به آنان عاشق می گویند و در آذربایجان و ارمنستان و بخشی از ترکیه بسیار شناخته شده و معروف اند. در اینجا از فرصت استفاده می کنیم و یاد آوری می کنم که لفظ اوزان که بسیار می کوشند آن را واژه ترکی وانمود نمایند ریشه ایرانی و فارسی دارد. این واژه پارتی است که تغییر صورت داده و باقی مانده است. این لفظ در فارسی گوسان گفته می شده که در کتاب ویس و رامین به آن اشاره شده است.در آنجا می گوید:

سرودی گفت گوسان نائین در او پوشیده حال ویس و رامین.

یا در جای دیگر:
نشسته گرد رامینش برابر به پیش دام گوسان نواگر

مبنایی هم در یک شعر از گوسان ها اسم برده و سپس این کلمه به همین صورت به زبان ارمنی راه یافته و شاعران و نوازندگان در ارمنستان و گرجستان هم گوسان نامیده شدند و بسیار طرف نرت و لعن کشیشان ارمنی مسیحی بوده اند و در این باره خانم ویس تحقیقات بسیار دانشمندانه ای کرده که چاپ شده است. واژه گوسان بعدا به صورتهای جوسان( گ فارسی به ج تبدیل شده) و بعد یوسان شده و بالاخره به صورت اوزان در آمده و اینک در ترکیه مستعمل است...
گذشته از اینها در متن داستانها و افسانه ها و واژه هایی به کار رفته که به هیچ وجهه نمی توان آنها را از سده ۵ هجری که ادعا می شود داستانها مربوط به آن عهد و زمان است دانست. قبلا واژه پیلون که به معنی ردا و شنل کشیشان ارمنی است و اصل آن یونانی است و شاهکار که واژه روسی جدید است به معنی کلاه یا اصطلاح نایب به معنی یک منصب نظامی که بسیار جدیدتر است یا تشبیه سرهای بریده شده در میدان جنگ به توپ و نام بردن از شهر آمر یا دیار بکر به صورت فعلی که صورت این نام در کتابهای سده های ۹و ۱۰ است همه حاکی از جدید بودن این داستانهاست. در مقدمه این کتاب برای دوام و بقای دولت عثمانی دعا می شود ولی شگفت است که مغرضین چون وجود این دعاها را با ادعاهای خودشان مغایر می یا بند استدلال می کنند که این مقدمه مربوط به داستانها و زمان وقوع آنها نیست...مردی که ادعای تحقیق و تفحص دارد و سالها پیش کتاب اغوزنامه را در روزنامه آذربایجان فرقه دموکراتیک پیشه وری به چاپ رسانیده...از جمله در تحقیقات عمیقش نکته ای را مورد مداقه قرار داده که فقط برای رفع خستگی حضار محترم آن را شرح می دهم.

کسانی که عاشق ها و نوازندگان دوره گرد را در آذربایگان و ارمنستان و ترکیه دیده اند می دانند که آنها در آغاز سرودن داستانها و نوازندگی خود برای اینکه حاضران را وادار به سکوت و توجه به خود نمایند خطاب بهشخص بزرگ یا خانی که در مجلس حاضر است کرده با صدای بلند و کشیده می گویند:خانم هی خانم هی. کسانی که به زبان ترکی آشنایی دارند و می دانند کضمیر ملکی در آن زبان مانند زبان فارسی میم است مانند: آتام پدرام آنان مادرم اقلوم پسرم و خانم یعنی خان من و هی نیز از اصوات ندا مانند ای و هان است.بدین صورت عبارت خانم هی در آغاز این داستانها به معنای ((ای خان گوش دار بشنو است)) ولی آقای محقق این خانم هی را نام بانویی تصور کرده و می گوید:خانم هی که یک زن عاقل و دنیا دیده بوده..و به خانم هی سخنان پر معنی نسبت داده است!!!...

جای شگفتی است که چنین کسی با این ادراک ناقص و ضعیف با چاپ پی در پی این داستانها و رساله های دیگر برای سرزمین مقدس و مردم با فرهنگ و میهن دوست آذربایگان تکلیف و سرنوشت تعیین می کند و برای آنان تاریخ و ادبیات پدید می آورد و از ریشه ها گفتگو می کند. سخن در این باره بسیار است و ما آن را کوتاه می کنیم و به جا و زمان دیگر وا می گذاریم.

بدین سان سده های ۵ و ۶ با تسلط این ترکان جایگیر و تازه وارد و یغماگر پی در پی می گذشت و ترکان مسلط تر و نیرومند تر و تاجیکان ناتوانتر و زیر دست تر می شدند و عوامل مخرب اجتماعی و فساد اخلاق و پرداختن به خرافات و کارهای بیهوده و تسلط آخوندهای قشری...این تضعیف و زیر دستی و ناتوانی را تشدید می کرد و عنصر ایرانی در زیر سم ستوران غالب پایمال می گردید. در این مورد استاد ذبیح الله صفا که یادش بخیر باد خوب می گوید که ((تسلط ترکان بر ایران نتایج گوناگون داشت و موجب تغییرات عظیمی در اصول و عقاید سیاسی و اجتماعی ایرانیان شد و بسیاری از آداب قدیم را دگرگون ساخت.)) ترکان نو مسلمان در تعصب و سختگیری نسبت به عقاید و آراء مذهبی و طرفداری از نحله ای معین از مسلمین پیش افتادند و این تسلط تا عهد حمله مغول روز به روز در تزاید بود. ترکمانان سلجوقی و بعد از آنان غلامان ترک خوارزمیان در طول یک قرن و نیم دمار از روزگار عراقیان در آوردند و مردم این قسمت ثروتمند را به خاک سیاه نشاندند. پس از حمله مغولان به این سرزمین و فجایع تاریخی هولناک که در این آب و خاک رخ داد ترکان که خود را در میان ایرانیان پاک نژاد بیگانه می دیدند خود را به مغولان بستند و اظهار هم نژادی و کیشی کردند و در کشتار و غارت و چپاول و بیدادگریهای مغولان شریک گردیدند و کردند آنچه نمی بایست کرد. اغلب ستمگریهای مغولان در این دوره با راهنمایی و تحریفها و فتنه انگیزیها ترکان که به ایرانیان به چشم دشمن می نگریستند انجام می گرفته است.....

آذربایگان یا بهتر بگوییم بخشی از بر ایران در یک دوره ۲۰۰ ساله میان سده های ۸ و ۱۱ دگرگونیهای شگفتی را می گذراند. در این دوره تیره هایی از بازمانده های غزها پیشین و ترکمانهای آق قوینلو و قراقوینلو از سرزمین دیار بکر و شرق کشور عثمانی کم کم رخت به سوی آذربایگان کشیده در این سرزمین پر مرتع و همدان کاشان قم و .. جا خوش کرده و بنیاد پادشاهی بنا فرمودند و موقعی فرمانروایی سر تا سر ایران را در دست گرفتند. و از سویی دیگر به روایتی امیر تیمور در بازگشت از یورش خود به کشور عثمانی گروهی از ترکمانان را به اسارت می گیرد و همراه خود به سمرقند می برد اما سر راه خود وقتی به اردبیل می رسد آنان را بنا به خواهش خواهرش شیخ علی صفوی مرشد صفویان به او می بخشد و این طایفه که ترکمانان روملو نامیده می شدند و در پیرامون اردبیل مستقر شدند از همان زمان هوادار سخت خاندان صفوی که در کسوت تصوف بودند شدند و در عالم صوفی گری صفویان را مرشد کامل خود دانستند و سپس کوشیدند و خاندان صفوی را به سلطنت ایران رسانیدند. در دوره پادشاهی صفویان چون فرماندهی سپاهیان و کارهای اداری را ترکان در دست داشتند کشاکشهای نهان و آشکار بر سر قدرت و حکومت و تسلط بر اراده شاه میان آنان وجود داشت که متاسفانه همه این هم چشمیها و کشاکشها سرانجام به زبان مردم بومی آذربایگان و ایرانیان انجامید.این شتر چرانان و چوپانان کوچ نشین که در آغاز کار در بیرون شهرها در دشتها بیابانها و مرتع ها دنبال گوسفند و شترهای خود بودند و دور از زندگی شهرنشینی در چادر و آلاچیق های خود می زیستند و گاه به گاه برای داد و ستد و مبادله کالا و خرید نیازهای خود به بازارها و شهرها می آمدند جز به چشم آز و تاراج و چپاول به شهرها و شهرنشینان نمی نگریستند. سپس که بر اثر انبوهی و جنگاوری جزو سپاهیان در آمدند و سرانشان امیر و سردار گردیدند و با پادشاهان و بزرگان ایران زمین همنشین شدند و به شهرها راه یافتند دارای خانه و باغ و دارایی گردیدند و چون فرهنگ شهرنشینی نداشتند و زندگانیشان از شهریان و تاجیکان جدا و متفاوت بود ساختار شهرها و زندگانی مردم شهر نشین را در هم ریختند آداب و رسوم زبان و جهان بینی آنان را دگرگون کردند و مردم اینها بر اثر تعصب سختی که در نژاد و همخونی داشتند جز از سران خود از هیچ کس دیگر فرمان نمی بردند....در این دوره پر مصائب چون اداره کشور و جنگ و صلح و کارهای درباری به دست ترکمانها و تکلوها اوستاجلوها شاملوها و بسیاری لوهای دیگر بناچار مجالی برای اظهار وجود مردم بومی و تاجیکان باز نمی داند. به طور کلی دخالت در سیاسیت و سپاهیگری و شمشیر زنی و سواری و پوشیدن جنگ افزار برای تاجیکان و غیر ترکها غدغن بود. اجازه نمی دادند یک تاجیک یا ایرانی حمل اسلحه کند. اینها را ما فراموش کرده ایم. دولت صفوی چون از آغاز کار خود با دست این طایفه و ایلهای ترک نژاد مهاجر بنیان یافته بود در همه حال و در لشکرکشیها و جنگها بویژه در نبرد با دولت نیرومندی چون عثمانی که دارای ارتش منظم و تعلیم دیده و تربیت یافته با جنگ افزارهای نوین و گرم بود به علت نداشتن ارتش منظم دائمی همواره دست به دامن این ایلها و عشیره ها می شد و بناچار می کوشید از هر راه که باشد دل سران ایلها را به دست آورده و امتیازهای فراوانی به آنها بدهد و اگر هم نمی خواستند جز این نمی توانستند. در این وضع و حال اگر شهریار صفوی جوان دلیر و توانایی همچون شاه اسماعیل بود این ایلها همه همدست و یکدل بودند و در پیروی از فرمان مرشد کامل یعنی پادشاه صفوی سر از پا نمی شناختند ولی اگر پادشاه مردی بی عرضه کم سال و ناتوان مانند سلطان محمد خدابنده نابینا بود شاه بازیچه دست سران این ایلها می شد و گاه ترکمانهای تکلو و شاملو و غیره اداره کشور را در دست خود گرفته و با بی اعتنایی به شاه و بی پروایی به مردم هرچه دلخواهشان بود انجام می دادند. و هرگاه یکی از اینها بر مزاج شاه و دربار چیره در می آمد و مسلط می شد ایلهای رقیب به مخالفت و رقابت و دشمنی و ستیزه جویی بر می خواستند و به بهانه های گوناگون کشاکش راه انداخته و کار را به جنگ و پیکار می کشاندند. این مشت مردم بیگانه که از جاهای دور دست در پی گوسفندان و استران خود بدین سرزمین راه یافته و به زور شمشیر و زورگویی بر مردم خیمه زده بودند هیچ گونه دلبستگی به این آب و خاک و مردم و تاریخ و فرهنگ و افتخارات اینجا نداشتند....

خطر جدی و ژرف نفوذ ترکمانهای قزلباش را در دوره صفوی تنها یک بانوی دلیر و هوشمند تاجیک و مازندرانی دریافته بود که متاسفانه جان خود را بر سر این کار و دریافت خود گذاشت و آن ملکه سلطان محمد خدابنده مادر شاه عباس به نام خیر النسا بیگم بود. این بانو مطلب مفصل است با قزلباش ها ضدیت می کرد و می خواست دوباره تاجیکان را بر سر کار آورد ولی اینها توطئه کردند و بالاخره ریختند در قصرش گلویش را فشردند و او را کشتند او گفت: اگر این بی ادبی از سوی قزلباش ها سر می زند هیچ مانعی ندارد من اول به خدا می سپارم خون خودم را و بعد چهار شاهزاده پسر دارم آنها حتما تقاص من را خواهند گرفت که شاه عباس بر همان منظور و همان وصیت مادرش بود که ـــ البته اول ضعیف بود و هیچ اقدامی نکرد ــ بعد که قوی شد دست قزلباش ها را از حکومت و دولت کوتاه کرد و عده ای به نام شاهسون را روی کار آورد. از داستان این بانو یا شیرزن می گذرم که شوهرش را هم به نام شیخ سلمان یا میرزا سلمان که او هم مازندرانی بود و در این کارها با خیرالنسا مشارکت داشت او را هم تمام اموالش را تاراج کردند و سوزاندند و خودش را کشتند.در این مورد در تاریخ صفویه مطالب زیادی و داستانهای شیرینی هست. آنچه در اینجا برای مثال یاد کردم نمونه ای بود از کشاکشهای آشکار و نهان قزلباش ها با بومیان کشور که به زور شمشیر و فتنه بر آنان چیره شده بودند تازه این حال و رفتار با همسر پادشاه و وزیر دولت بود خود آشکار است که با مردم خرده پا و شهری و روستایی چه رفتاری داشتند.

به هر حال در این سالهای شوم و سیاه تاریخ آذربایگان و تبریز بود که عنصر ایرانی این سرزمین بکلی دستش از حکومت و فرمانروایی و کشورداری و سپاهیگری کوتاه شد و قدرت و حکومت و سیاست و اداره کشور به دست سران ایلهای قزلباش و تیره های ترکمان ترک زبان افتاد که بر سر چاییدن و غارت هست و نیست مردم و به یغما بردن دسترنج و دارایی آنان با یکدیگر به رقابت و پیکار برخاسته بودند....و چون در آن زمانهای پرشور و شر بیشتر کارهای حکومتی و لشکری و اردو با زبان ترکی انجام می یافت مردم به ناچار این زبان را فرا گرفتند و زبان خودشان یعنی آذری که یکی از شاخه های زبان ایرانی است و یکی از کهن ترین زبانهای که مردم آذربایگان بدان سخن می گفتند رفته رفته ناتوان گردید....یکی از عوامل و جنبه های مهم و بسیار موثری که متاسفانه به آن کم توجه شده است ولی در پیشرفت و فراموش شدن زبان آذری و رواج ترکی در آذربایگان بسیار موثر و کارگر بوده مسئله تحمیل مذهب و تعصب ورزی ها در این خصوص بود.... از عوامل دیگر جنگهای عثمانی است که باز از آنها صرف نظر می کنیم. چون این جنگها خیلی طولانی بود و بارها و بارها لشکرکشیها منجر به این شد که لشکر عثمانی و سلاطین عثمانی داخل تبریز ششدند و آخرین بار ۲۰ سال در تبریز ماندند و همه اینها به ضرر زبان آذری تمام شد. بعد از ۲۰ سال بود که شاه عباس آنها را از تبریز بیرون کرد. دوباره تبریز پر و خالی شده است: یک بار تمام تبریزیهایی که دستشان به دهنشان می رسید به قزوین مهاجرت کردند و یک بار به اصفهان. می دانید که در تبریز محله ای است به نام محله تبریزها که صائب تبریزی هم از همان محله است.. در واقع تمام تبریزیهای متعین از تبریز مهاجرت کردند و هیچ وقت هم باز نگشتند بنابراین باید دانست که آذربایگانی ها ترک نیستند و من از همه دوستان خانمها و آقایان خواهش می کنم که رعایت این نکته را بفرمایید. به آذربایگانی ها و تبریزیان ترک نگویند. ترک ها در ترکیه اند. ترک زبان بله اما ترکها در آنجا هستند ما ترک نیستیم. نژادمان تغییر نکرده است. بر اثر این عوامل زبانمان تغییر کرده است. کلمه ترک را مطلقا به کار نبرید. آذربایگانی ها ترک نیستند بلکه ایرانیان ترک زبانند و اگر زبان آنان بر اثر پیشامدهای تاریخی و اجتماعی ترکی شده است هیچ مدخلیتی در ملیت و نژاد آنان ندارد. حال اگر کسان کج فکری از مردم اردبیل یا تبریز یا از بازمانده های جرثومه های فساد و خشونت در ارسباران و غیره شباهتی از حیث قیافه یا صورت و سیرت خود با این اغزها و ترکمانها می بینند یا اعمال و کردارشان را با اعمال و کردار آنان یکسان می دانند و مردم آذربایگان را از زمان کوروش و داریوش ترک می شمارند ـــ نوشته اند این را ـــ و می خواهند ملیت و فرهنگ و تمدن کهنسال و غنی این سرزمین را به دم اسبان آن کوچ نشینان بیابان گرد و بی فرهنگ ببندند ما را با آنان سخنی نیست. مختارند ولی حق ندارند برای کل مردم آذربایگان تکلیف و سرنوشت تعیین کنند و برای آنان تاریخ جعل کنند و ادبیات و زبان پدید آورند و با پاشیدن خاک در چشمها و سوءاستفاده از نا آگاهیهای مردم از سرگذشتها و پیشامدهای تاریخی و اجتماعی شان بخواهند دریافتهای ناقص و مغرضانه خود را بر مردم آذربایگان تحمیل کنند. چنانکه روشن شد بی گمان زبان تحمیلی ترکی در آذربایگان بیشتز از ۴۰۰ سال سابقه ندارد. بنده این را می گویم و از عهده اش هم بر می آیم. و مردم آنجا باید بکوشند این زبان عاریتی را از خود دور سازند و جز به زبان فارسی و ایرانی سخن نگویند. از این اینکه حوصله به خرج دادید و سخنان طولانی بنده را گوش دادید متشکرم....

* برگرفته از نشر و كتاب فرزان شماره 14 زمستان 84

** برگرفته از: http://www.holyiran.com/index/1385/10/post_3.php#more